یکشنبه ۱۰ مهر ۱۴۰۱
اخبار اصفهان
سرتیتر اخبار
چاپ خبر
14:02 - 1401/06/20

شبهه: آیا ماه صفر نحس است؟

هر ساله به محض ورود به ماه صفر، برخی از افراد به روایتی از پیامبر استناد کرده و سنگینی ماه صفر دهان به دهان می چرخد و تصور نحس بودن ماه صفر را در اذهان ایجاد می‌کند. آیا حقیقتاُ چنین اعتقادی صحیح است؟

ندای اصفهان- نرگس ادیب راد

برخی برای اثبات نحس بودن ماه صفر به روایتی از پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلم) استناد می‌کنند؛ آیا استناد به این  روایات برای نحس دانستن ماه صفر صحیح است؟

مقدمه 

هر ساله به محض ورود به ماه صفر، برخی از افراد به روایتی از پیامبر استناد کرده و سنگینی ماه صفر دهان به دهان می چرخد و تصور نحس بودن ماه صفر را در اذهان ایجاد می‌کند. آیا حقیقتاُ چنین اعتقادی صحیح است؟

متن پاسخ:

وجه نامگذاری این ماه

۱. صفر از ریشه (صِفر) به معنی تهی و خالی است. دلیل نامگذاری به این خاطر است که ماه صفر پس از ماه محرم است و مردم دوران جاهلیت، در ماه محرم بدلیل اینکه از ماههای حرام بود دست از جنگ می‌کشیدند و با فرارسیدن ماه صفر به جنگ رو می‌آوردند و خانه ها در این ماه خالی می‌ماند.

۲. از صُفَره (زردی) گرفته شده، زیرا زمان انتخاب نام، مقارن پائیز و زردی برگ درختان بوده است.

درستی اعتقاد به نحوست ماه صفر باید با دلایل محکم اثبات شود.

نحوست در قرآن

افرادی که به نحوست ایّام و ساعات معتقدند، برای اثبات مدعای خود به این دو آیه از آیات قرآن استناد می‌کنند؛

خداوند در قرآن کریم می فرماید:

《فَأَرْسَلْنَا عَلَيْهِمْ رِيحًا صَرْصَرًا فِي أَيَّامٍ نَحِسَاتٍ》۱

پس بر آنان تندبادى توفنده در روزهايى شوم فرستادیم)

و همچنین می‌فرماید:

《إِنَّا أَرْسَلْنا عَلَيْهِمْ رِيحاً صَرْصَراً فِي يَوْمِ نَحْسٍ مُسْتَمِرٍّ》۲

(ما بر آنان در روز شوم، دنباله‌دار تند بادى سخت و سرد فرستاديم.)

قرآن روزهایی که عذاب الهی بر گروهی از مردم نازل شده است را به ایّام نَحَسات تعبیر کرده است. که با توجه به دو آیه بالا فقط در مورد قوم عاد اشاره به نحوست ایّام شده است.

 دلیل روایی بر نحوست

روایتی بر نحوست ماه صفر به صورت خاص دیده نشده است. اما روایتی که مردم به آن استناد می‌کنند و برداشت اشتباهی دارند این روایت است:

در ماجرایی که پیامبر اکرم(ص)  فرمود: «مَنْ بَشَّرَنی بِخُرُوجِ آذارَ فَلَهُ الْجَنَّه»؛ ( هر کس مرا به خروج [ماه] آذار بشارت دهد‍‍، به بهشت می‌رود)۳

شیخ صدوق سبب صدور حدیث را از ابن عباس نقل کرده است:

«روزی پیامبر در مسجد قبا با اصحاب خود نشسته بود. به آنان فرمود: نخستین فردی که اکنون بر شما وارد می شود، از بهشتیان است. برخی افراد چون این سخن را شنیدند، بیرون رفتند تا شتابان باز گردند و به سبب این خبر، از بهشتیان شوند. پیامبر این را فهمید و به آنان که مانده بودند فرمود: اکنون چند نفر بر شما در می آیند که هر یک از دیگری سبقت می جوید از میان آنان، هر کس به من بشارت دهد که ماه آذار تمام می‌شود، اهل بهشت است. آن گروه بازگشته وارد شدند. ابوذر نیز با آنان بود.

پیامبر به آنان فرمود: ما در کدام ماه رومی هستیم؟ ابوذر گفت: ای پیامبر خدا، آذار تمام شد. پیامبر فرمود: ای ابوذر، این را می دانستم، اما دوست داشتم که امت من بدانند تو بهشتی هستی، در حالی که تو را پس از من، از حرمم (مدینه) می‌رانند، چون به اهل بیت من محبت داری. پس تنها زندگی می‌کنی و تنها می‌میری و گروهی سعادت تجهیز و کفن و دفن تو را می‌یابند. آنان همراهان من در بهشت جاودان‌اند؛ بهشتی که به پرهیزگاران وعده داده شده است》۴

در واقع این روایت دلیلی بر نحس بودن ماه صفر نیست بلکه در این روایت پیامبر می خواستند ابوذر را به عنوان  فردی که به بهشت می‌رود به مردم معرفی کند.

دلیل عقلی بر نحوست

از نظر عقلی نمی‌توان دلیلی بیان کرد که فلان زمان نحس است و فلان زمان سعد، چون ذات ایام بد و نحس نیست. بلکه زمان ظرفی است برای انجام کارها. در واقع رفتارهای غلط و اشتباه انسان‌ها عامل نحس شمردن زمان می‌شود. سعد و نحس بودن به اعمال انسان باز می‌گردد.

دفع بلا و نحوست

با توجه به مطالب بالا، نه شرع مقدس و نه عقل می‌پذیرد با رسیدن ماه صفر یکدیگر را از نحوست این ماه بترسانیم.

《توجه به سعد و نحس ایام، علاوه بر اینکه انسان را به یک سلسله حوادث تاریخی آموزنده آگاه می‌سازد، عاملی است برای توسل و توجه به ساحت قدس الهی و استمداد از ذات پاک پروردگار. در روایات متعددی آمده است که در روزهایی که نام نحس بر آن گذارده شده می‌توانیم با دادن صدقه و یا خواندن دعا و استمداد از لطف خداوند و قرائت بعضی از آیات قرآن، به دنبال کارهای خود بروید و پیروز و موفق باشید》.۵

نتیجه

نحوست ماه صفر را با دلایل عقلی و با دلیل روایی نمی شود اثبات کرد. روایتی هم که برخی به آن استناد کردند، ربطی به نحس بودن ماه صفر نداشت. در‌ صدد اثبات بهشتی بودن ابوذر بود.

ما تنها با ادعاها و تلقین‌هایی مواجه هستیم که هیچ کدام مستند به دلیل معتبر نیست. بنابراین ماه صفر و هیچ ماه و روز خدا نحس نیست. اعتقاد به نحس بودن ماه صفر شاید به دلیل حوادثی است که در آن واقع شده‌اند؛ چون در ماه صفر سه تن از معصومین علیهم السلام چشم از جهان بسته اند، برداشت غلط از این حوادث باعث شکل گرفتن اعتقاد نادرستی در اذهان مردم شده است.

پی نوشت

۱.فصلت، سوره، آیه ۴۱

۲.قمر، سوره، آیه ۱۹

۳.ابن بابویه، محمد بن علی، معانی الاخبار، انتشارات اسلامی، ۱۳۶۱، ج ۱، ص ۲۰۴

۴.ابن بابویه، محمدبن علی، علل الشرائع، مکتبه الدواری، ج ۱، ص ۱۷۵

۵.مکارم‌شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، دارالکتب الاسلامیه، ج ۲۳، ص ۴۶

انتهای پیام/

برچسب‌ها: , , , ,

مطالب مرتبط

نظر شما
نام :

ایمیل :

از درج کامنت های توهین آمیز معذوریم
متن کامنت :
 


دوره جامع آموزش خبرنگار کوله پشتی/ ثبت نام تا 30 تیر/ کلیک کنید
دوره جامع آموزش خبرنگار کوله پشتی/ ثبت نام تا 30 تیر/ کلیک کنید
 توانبخشی کوشا/ با مجهزترین امکانات 09134126065
توانبخشی کوشا/ با مجهزترین امکانات 09134126065
آموزش سواد رسانه به کودکان- خرید کتاب قصه های کرمیلو
آموزش سواد رسانه به کودکان- خرید کتاب قصه های کرمیلو
پایگاه خبری رهیافته
پایگاه خبری رهیافته
اصفهان شرق
اصفهان شرق
تبلیغات در مردمی ترین سایت استان اصفهان؛ 09132706715
تبلیغات در مردمی ترین سایت استان اصفهان؛ 09132706715
به توان تشکیلات! (کتاب تقدیرشده منتقدین) 09132706715
به توان تشکیلات! (کتاب تقدیرشده منتقدین) 09132706715