دوشنبه ۳۰ مهر ۱۳۹۷
اخبار اصفهان
سرتیتر اخبار
سرویس: سیاسی
چاپ خبر
۱۱:۵۸ - ۱۳۹۷/۰۲/۳۱
موسسه «بروکینگز» تحلیل کرد:
 هماهنگی موجود بین ایران و ترکیه را نمی توان نوعی اتحاد نامید!   

ترکیه بر این باور است که دشمنی مستقیم و آشکار عربستان و اسرائیل و برخی دیگر از کشورهای منطقه با ایران ناشی از آن است که آن‌ها به دنبال نظم جدیدی در منطقه هستند که شامل فشار و نابودی گروه‌های اسلامی نیز هست. برای ترکیه، کودتای سال ۲۰۱۱ و همچنین تحریم قطر نشانه‌هایی مؤید این باور هستند. چون ائتلاف عربستان – امارات نیز ترکیه را از همین زاویه تهدید نگه می‌کند.

به گزارش ندای اصفهان،آنکارا به شکل سنتی از بلندپروازی‌های ایران در همسایگی خود بیمناک است. بااین‌حال علیرغم تغییر و تحولات مقطعی و موقعیتی روابط تهران و آنکارا همواره باثبات بوده است. ازآنجایی‌که هیچ‌یک از این دو کشور دیگری را به‌عنوان تهدیدی وجودی تلقی نمی‌کند – و هر دو اتحاد سعودی – امارات را تهدیدی علیه خود می‌دانند – هر دو کشور در یک توافق موقتی به سر می‌برند.

به گزارش «تابناک» تحلیلگر موسسه بروکینگز «گالیپ دالای» در مقاله خود در نشریه این موسسه با اشاره به موضوع فوق ادامه می‌دهد:

این وضعیت آنکارا و تهران را قادر ساخته است که علیرغم جنگ‌های نیابتی در سوریه و رقابت برای نفوذ در عراق، بتوانند روابط سیاسی و اقتصادی باثباتی داشته باشند. این توان دو کشور در طبقه‌بندی و تقسیم‌بندی روابط خود به آن‌ها اجازه می‌دهد که در روابط تجاری، انرژی و توریسم نیز به هم مشارکت و همکاری داشته باشند. اما در میزان نزدیکی این دو کشور به هم محدودیت‌هایی وجود دارد که این محدودیت ناشی از نظام‌های متفاوت سیاسی دو کشور و همچنین بلندپروازی‌های ژئوپلیتیک آن‌ها است.

ایران، ترکیه و خطوط جدید تعارض در خاورمیانه

ازآنجایی‌که در سوریه و عراق هر کشور به دنبال شکل دادن به خطوط سیاسی و استراتژیک بر مبنای خواست خود است، روابط ایران و ترکیه در این دو کشور همراه با تنش و ستیزه باقی خواهد ماند. باور ترکیه بر این است که ایران تلاش می‌کند که خود را در مرکز یک نظم شرقی جدید تعریف کند و از طریق عراق، لبنان و سوریه نفوذ خود را تا مدیترانه گسترش دهد. آنکارا نفوذ و قدرت نیروهای شیعه حامی ایران در عراق، حزب‌الله در لبنان و پشتیبانی از دولت اسد در سوریه را به‌عنوان عناصری از تلاش ایران برای تثبیت یک کمربند نفوذ که تا مدیترانه گسترش میابد، تلقی می‌کند و نگران است که این منبع نفوذ منجر به آسیب به منافع منطقه‌ای ترکیه شود.

ترکیه علیرغم پیوستن به جبهه ایران در مذاکرات روسی محور بر سر تعارض سوریه، هم در ادلب و هم در عفرین علیه نیروهای شیعه حامی ایران جنگید. تهران در مقابل علیه عملیات ترکیه در عفرین موضع گرفت و همچنین نگرانی خود از گسترش نفوذ نظامی ترکیه در ادلب را ابراز کرد که نشان‌دهنده تقابل‌های گسترده این دو در عراق و سوریه است.

اما تهران در هر دو این کشورها دست بالا و موضع برتر را دارد که بر هراس‌های ترکیه می‌افزاید. موضوع چالش امنیت ملی داخلی ترکیه ناشی از حزب دموکراتیک کردهای سوریه که اکنون چند سالی است در مرزهای سوریه و ترکیه قدرت گرفته است را نیز باید به مجموعه نگرانی‌های ترکیه اضافه کرد. این نگرانی‌ها بود که ترکیه را در ژانویه ۲۰۱۸ مجبور به عملیات در عفرین کرد که در عقب نشاندن کردهای PYD مؤثر بود. از سوی دیگر برخلاف هراس‌های ترکیه ایران تمایلی به درگیری با PKK و شاخه‌های متعدد آن در منطقه ندارد و از سال ۲۰۱۱ با یکی از شاخه‌های ایران این گروه کرد نیز به آتش‌بس رسیده است.

ترکیه بر این باور است که ایران در همسایگی‌اش از ورافتادن دولت‌ها و نفوذ و تسلط گروه‌های غیردولتی بهره‌مند می‌شود. در شام و عراق رهبران سیاسی در حال بازطراحی ساختار سیاسی هستند به‌گونه‌ای که جایگاه مهمی برای بازیگران غیردولتی ایجادشده و فضایی بیشتر موردعلاقه و استفاده ایران فراهم کند.

درنتیجه ترکیه شروع به درگیر شدن در مجموعه‌ای از حمایت‌ها از گروه‌های شبه‌نظامی شده که ایران در آن متخصص است و به این طرق خواهان اعمال قدرت خود در عراق و سوریه است. هرچند ترکیه تجربه اندکی از سروکله زدن با این گروه‌های شبه‌نظامی دارد موفقیتش در همکاری با ائتلاف سوری در عملیات عفرین ظرفیت این استراتژی برای ترکیه را نشان می‌دهد. اما ظاهراً ترکیه باید نکات منفی همکاری با این گروه‌های شبه‌نظامی را نیز تجربه کند.

طی سال‌های اخیر تمرکز امنیتی ترکیه به‌شدت معطوف به کردها و به‌ویژه PKK و PYD شده است – همانند ممانعت از قبول استقلال کردها در سال ۲۰۱۷ و همچنین مداخله نظامی در عفرین. بااین‌حال در بلندمدت به‌محض برطرف شدن تهدید کردها آنکارا تلاش‌های خود برای قطع نفوذ و قدرت رو به افزایش ایران در منطقه آغاز خواهد کرد. هرچند آنکارا خواهان رسیدن ایران به سلاح اتمی نیست بیش از هر چیز در مورد سیاست‌های منطقه‌ای ایران نگرانی دارد.

مخالفان تحریم‌های عربستان سعودی بر روی قطر از ترکیه و ایران درخواست کردند که سیاست‌های خود در این زمینه را با یکدیگر هماهنگ کنند. بااین‌حال این ماجرا و همچنین محکوم کردن رفراندوم کردها برای استقلال نباید به‌اشتباه به‌عنوان اتحاد در حال ظهور ایران و ترکیه تفسیر شود. درواقع واکنش‌های این دو در این زمینه‌ها بازتابی از منافع همپوشان موقتی است که هیچ ارتباطی با رفع سوءظن‌های این دو کشور در مورد اهداف پنهان همدیگر ندارد.

دیدگاه ترکیه در مورد ایران نه‌تنها ناشی از رفتارهای ایران است بلکه همچنین از کنش‌های سایر دولت‌های منطقه نیز ناشی می‌شود. سیاست‌های عربستان، مصر، امارات، بحرین، اسرائیل و آمریکا هم برای ترکیه مهم است. آنکارا به مان اندازه تهدید ادراک‌شده از سوی ایران در مورد این سیاست‌ها نیز نگرانی دارد.

ترکیه بر این باور است که دشمنی مستقیم و آشکار عربستان و اسرائیل و برخی دیگر از کشورهای منطقه با ایران ناشی از آن است که آن‌ها به دنبال نظم جدیدی در منطقه هستند که شامل فشار و نابودی گروه‌های اسلامی نیز هست. برای ترکیه، کودتای سال ۲۰۱۱ و همچنین تحریم قطر نشانه‌هایی مؤید این باور هستند. چون ائتلاف عربستان – امارات نیز ترکیه را از همین زاویه تهدید نگه می‌کند، برای ترکیه جستجوی نظم جدید منطقه‌ای از سوی این کشورها به‌گونه‌ای تهدید مستقیم یا غیرمستقیم علیه منافع ملی و منطقه‌ای آنکارا تعبیر می‌شود. این به معنی آن است که آنکارا به جبهه ضد ایرانی در منطقه نخواهد پیوست. علاوه بر این ازنظر آنکارا جبهه ضد ایرانی تنها با کمک نیروی نظامی آمریکا قادر به کوتاه کردن نفوذ منطقه‌ای ایران است – که البته برای منطقه فاجعه‌بار خواهد بود. و همچنین اگر ایران بخواهد، توان و ظرفیت اساسی برای ضربه زدن به منافع ملی ترکیه در همسایگی خود دارد.

درنهایت درحالی‌که عربستان و اسرائیل ایران را به‌عنوان تهدیدی وجودی برای خود تلقی می‌کنند که باید از میان برود، ترکیه ایران را به‌عنوان یک همسایه و رقیب منطقه‌ای می‌بیند که باید با او مقابله و در مواردی هم همکاری کند. این به معنی آن نیست که ترکیه هرگز به هیچ اردویی برای محدود کردن نفوذ ایران در همسایگی خود نخواهد پیوست، به‌ویژه اردویی که از سوی قدرت‌های جهانی همچون روسیه و آمریکا تدبیر شود. اما برای ترکیه یک چنین اردویی باید فاقد گزینه‌هایی همچون تغییر رژیم و مقابله نظامی با ایران باشد تا به آن بپیوندد.

انتهای پیام/

منبع:تابناک

برچسب‌ها: , , , ,

مطالب مرتبط

نظر شما
نام :

ایمیل :

از درج کامنت های توهین آمیز معذوریم
متن کامنت :
 


به توان تشکیلات! (کتاب تقدیرشده منتقدین) 09132706715
به توان تشکیلات! (کتاب تقدیرشده منتقدین) 09132706715
سفریاران، بلیط ارزان هواپیما، تور گردشگری سراسر کشور
سفریاران، بلیط ارزان هواپیما، تور گردشگری سراسر کشور
تبلیغات در مردمی ترین سایت استان اصفهان؛ 09132706715
تبلیغات در مردمی ترین سایت استان اصفهان؛ 09132706715
پایگاه خبری رهیافته
پایگاه خبری رهیافته
اصفهان شرق
اصفهان شرق
وعده صادق
وعده صادق
گفتمان نیوز
گفتمان نیوز