یکشنبه ۱۴ آذر ۱۳۹۵
اخبار اصفهان
سرتیتر اخبار
سرویس: اقتصادی
چاپ خبر
۱۵:۴۹ - ۱۳۹۴/۰۷/۱۶
اقتصاد
از اقتصاد فقیر تا اقتصاد مقاومتی؛
 آشنایی با مفاهیم و اصطلاحات اقتصادی (قسمت دوم)   

اقتصاد مقاومتی در تقابل با اقتصاد وابسته و مصرف کننده یک کشور قرار می گیرد که منفعل نیست و در مقابل اهداف اقتصادی سلطه، ایستادگی نموده و سعی در تغییر ساختارهای اقتصادی موجود و بومی سازی آن بر اساس جهان بینی و اهداف دارد. این اقتصاد در برابر جنگ نرم دشمن معنا پیدا می کند...

ندای اصفهان- دکتر وحید ارشدی/ علم اقتصاد، علم ثروت و علمی است که امکانات و منابع تولیدی محدود را به وسائلی با درخواست­ های نامحدود بشر تطابق می­ دهد؛ قواعدی که تمرکز اصلی آن بر مطالعه و بررسی تخصیص منابع کمیاب جهت تأمین نیازهای انسان است. همانطور که در قسمت قبل (اینجا) دیدیم در این سلسله نوشتار به دنبال آشنایی و ارائه واژگان نسبتا مهم و پرکاربرد اقتصادی هستیم.

***

اقتصاد تک محصولی

اقتصادی که تولید ملی آن تا حد زیادی بستگی به کالای کشاورزی یا معدنی داشته باشد و لذا اقتصادی بسیار آسیب پذیر می باشد. اقتصادی که قسمت اعظم درآمد آن از طریق تولید و فروش یک یا چند محصول به دست می آید. به طوری که همه شاخه­ های اقتصادی کشور بدون دریافت سهمیه ارزی قادر به ادامه حیات نیستند.

اقتصاد تورمی

اقتصادی که تحت فشار است. اقتصادی که در آن سرمایه گذاری به حالت اشباع رسیده و امکان افزایش ظرفیت­ های تولیدی را ندارد.

اقتصاد توسعه

شاخه ای از علم اقتصاد است که به دنبال بررسی نظریاتی است که منجر به رشد کمی و کیفی کشورهای سنتی و در حال گذر است. این دانش به بررسی و تجزیه و تحلیل انواع مشکلات اجتماعی پیش روی توسعه اقتصادی کشورهای در حال توسعه می پردازد.

اقتصاد جدید

آن بخش از علم اقتصاد است که با ظهور کینز در دهه ۱۹۳۰ به وجود آمد. اقتصاد جدید استفاده گسترده از سیاست مالی برای جلوگیری از رکود و تورم را پیشنهاد می کند.

در این اقتصا استدلال می شود که جهت رسیدن به اشتغال کامل دولت باید از سیاست های پولی و مالی استفاده کند تا بتواند ضمن مهار تورم، رشد اقتصادی را نیز ایجاد کند.

اقتصاد جزیره ای

اقتصادی پیشرفته در گستره ای از مناطق عقب افتاده است. (فرد یا گروهی به سرمایه گذاری در آن منطقه جداافتاده پرداخته و به تنهایی مشغول فعالیت اند)

اقتصاد جنگ

اقتصاد خاص دوران جنگ که در آن مکانیسم بازار تا حدود بسیار زیادی از جریان باز می ایستد و دولت کنترل مستقیم و غیر مستقیم بسیاری از فرآیندهای تولید و توزیع و تخصیص منابع را به کار می گیرد و تأمین جنگ افزارها و تجهیزات مربوط به جنگ در اولویت نخست قرار می گیرد.

اقتصاد جنگل

مطالعه نیازها، ارزش ­ها و سیاست­ های مربوط به جنگل و جنگلداری در جهت کسب منافع عمومی و خصوصی است.

اقتصاد جهانگردی

علم تولید، توزیع و مصرف محصولات جهانگردی است. در اقتصاد جهانگردی وظیفه­ ی اقتصاددان بررسی جریان تولید و تجزیه و تحلیل جریان توزیع به منظور قابل دسترسی کردن محصولات برای جهانگردی است.

اقتصاد جهانی

اقتصاد معرف وابستگی متقابل اقتصادی کشورهای جهان به یکدیگر در شکل شرکت های چندملیتی، بازارهای مشترک و مؤسسات مالی بین المللی است. در نظام اقتصاد جهانی گرچه جوامع به یکدیگر وابسته هستند، اما همه آنها در این نظام نقش و تأثیر یکسانی ندارند بلکه به شکل «مرکز سرمایه»، «پیرامون سرمایه» و «نیمه پیرامونی» عمل می کنند.

اقتصاد حسادت

زمانی که یک طرف اقتصاد، حاضر به از بین بردن پول رقبای خود می شود و طرف مقابل نیز حاضر است شاهد کاهش بیشتر طرف بازنده باشد و بدین طریق ثروت طرف فقیر را بیشتر از بین می­ برد. اقتصاددانان در توجیه این رفتار معتقدند که انسان ها بیشتر به رتبه و موقعیت نسبی دیگران بها می دهند تا اینکه به نفس موقعیت خویش توجه کند.

اقتصاد حسادتاقتصاد حقوق

در آن دادگاه­ ها و تصمیمات قضایی نه فقط برای ایجاد تفاهم درباره­ ی اهداف سیاست­ های اقتصادی است بلکه همچنین وظیفه تعیین وسایل رسیدن به این اهداف را نیز به عهده دارند. بیشترین تمرکز اقتصاد حقوق روی هزینه های معاملاتی و اقتصاد حقوق مالکیت است.

اقتصاد خانواده

اقتصادی است که به تعاملات اقتصادی درون خانواده و بین خانواده می پردازد.

اقتصاد خرد

شعبه ای از علم اقتصاد است که مطالعه واحدهای تصمیم گیرنده اقتصادی را به طور مستقل و مجزا از هم مد نظر دارد. این اقتصاد بیشتر درباره رفتار واحدهای انفرادی و به ویژه مصرف کنندگان و بنگاه ها می پردازد. امروزه «اقتصاد خرد جدید» و «اقتصاد خرد جدید جدید» نیز در ادبیات اقتصادی مطرح است. اقتصاد خرد جدید، اقتصادی است که بر پایه فرضیه اندازه طبیعی بیکاری بنا شده و این پندار را رها کرده که حاضران در بازار بدون هیچ گونه هزینه ای از کلیه اطلاعات آگاهی دارند. اقتصاد خرد جدیدِ جدید نیز به دنبال توضیح قراردادهای دستمزد و قیمت برحسب رفتار بهینه سازی اقتصاد خرد است.

اقتصاد دانش

اقتصاد مبتنی بر خلاقیت، نوآوری و پویایی است. در این اقتصاد داده­ ها در تبدیل شدن به «دانش»، ارزش افزوده پیدا می کنند.

اقتصاد دستوری

اقتصاد هنجاری و اقتصاد ارزشی. اقتصادی که از تحلیل و توصیف می گذرد و سیاست وضع ها و قضاوت­ ها درباره مناسبت و اقتضای اعمال را در بر می گیرد.

 اقتصاد دلالی

اقتصاد غیر مولد است که هیچ سود و منفعتی برای کل جامعه ندارد.

اقتصاد دو آتشه

اقتصادی با رشد به میزانی که نمی تواند حفظ شود. اینگونه رشد اقتصادی همراه با تورم و دیگر پدیده­ هاست که به ناپایداری و بی­ ثباتی اقتصادی می­ انجامد.

اقتصاد دوگانه

اقتصاد منطقه­ ای یا ملی که از دو بخش جداگانه یا دو نظام متفاوت تولید و مبادله تشکیل می­ شود. اقتصادهای کشورهای در حال گذار که نیمه سنتی-نیمه مدرن هستند.

اقتصاد دولتی

اقتصاد مبتنی بر مداخله­ ی دولت است. به این اقتصاد اقتصاد کنترل شده نیز گفته می شود.

اقتصاد دینامیک

وارد ساختن زمان در نظریه­ های اقتصادی و تأثیر آن بر اوضاع و احوال اقتصادی را اقتصاد دینامیک یا پویا گویند.

اقتصاد رادیکال

اقتصادی متأثر از آثار و عقاید مارکسیسم و آنارشیسم و لیبرالیسم است و اندیشه­ ای یکسان نیست. وجه مشترک آن چنین است که مشکلات اقتصادی و اجتماعی ناشی از اقتصاد سرمایه داری خصوصی بوده که باید از بین برود و اینکه نظریه های سنتی اقتصاد توان تشریح واقعی­ت های اقتصادی را ندارند.

اقتصاد رانتی

اقتصادی که به رانت خارجی یعنی درآمدی که هیچ ارتباطی با تلاش های تولیدی داخل کشور ندارد به عنوان منبع اصلی درآمد وابسته است.

اقتصاد ربوی

اقتصاد مبتنی بر بهره. اقتصاد نظام سرمایه داری که در آن پول و سرمایه حق دریافت سودی ثابت به نام «ربا» را دارد.

اقتصاد رشد مدار

اقتصادی که در آن تولید کالاها و خدمات سال به سال افزایش می یابد.

اقتصاد رفاه

شاخه ای نظری از علم اقتصاد است که وظیفه تجزیه و تحلیل رفتار بهینه مصرف کنندگان فردی در سطح اجتماع و مطالعه آثار سیاست های اقتصادی روی کل جامعه را به منظور رسیدن به شرایط زندگی بهتر برای افراد به عهده دارد.

اقتصاد رقابتی

اقتصادی که در آن افراد برای انجام یک فعالیت در شرایط کاملا برابر قرار دارند.

اقتصاد رنج

اقتصاد مواجه با کمبودها است آنچنان که امکان تأمین حداقل معیشت فراهم نباشد.

اقتصاد روستایی

عبارت است از مطالعه وضع اقتصادی فعایت های مختلف کشاورزی در مناطق روستایی.

اقتصاد ریگانی

اقتصاد مبتنی بر مدیریت عرضه است. این اقتصاد بر اساس کاهش مالیات ها و کاهش دخالت دولت در اقتصاد و واگذاری امور به دست بازار و کارآفرینان و بازرگانان است.

اقتصاد زیرزمینی

مجموعه ای از فعالیت های اقتصادی است که دور از چشم مأموران و در شرایط احتراز و گریز از قوانین و مقررات جاری شکل می گیرد. به این اقتصاد اقتصاد سایه هم گفته می شود.

اقتصاد سالم

اقتصادی که تولید و مصرف، صادرات و واردات، هزینه­ ها و درآمد ملی با هم متعادل بوده و قیمت ها تحت کنترل درآمده و بیکاری به حداقل رسیده باشد.

اقتصاد سبز

به اقتصادی که بر پایه حفظ محیط زیست شکل می گیرد، اقتصاد سبز گفته می شود.

 اقتصادسنجی

شاخه­ ای از علم اقتصاد است که نظریات اقتصادی را به زبان ریاضی بیان می کند تا بتوان به کمک روش­ های آماری درستی و نادرستی آنها را آزمود. اقتصادسنجی در پی سنجش تأثیر یک متغیر بر متغیر دیگر است تا بتوان قدرت پیش بینی داشت. اقتصادسنجی به چهار بخش «تشخیص»، «برآورد»، «آزمایش» و «پیش بینی» تقسیم شده است.

اقتصاد سیاسی

شعبه ای از علم اقتصاد است که به رابطه بین سیاست و اقتصاد مانند نقش قدرت در تصمیم گیری های اقتصادی می پردازد و امور اقتصادی را با دیدگاه سیاسی و اجتماعی تحت عنایت دارد.

اقتصاد شهری

شاخه ای از علم اقتصاد است که در آن مسائل و مباحث مربوط به اقتصاد شهر همچون تولید، مصرف، مهاجرت، محیط زیست و… مورد بررسی قرار می گیرد.

اقتصاد صنعتی

شاخه ای از علم اقتصاد است که به بررسی مسائل اقتصادی مانند تقسیم کار و سرمایه و توزیع منافع آن می پردازد.

اقتصاد عرضه

اقتصادی است که در مقابل اقتصاد طرف تقاضای کینزی است و به طرفداری بخش مولد جامعه، مالیات ها را کاهش می دهد تا تولیدکنندگان و فروشندگان تشویق شوند تا با تولید بیشتر، تورم را کاهش دهند.

اقتصاد عریان

تعبیری است که برای اینترنت به کار می برند. زیرا اینترنت اقتصاد را شفاف تر کرده و در معرض بیشتری قرار می دهد.

اقتصاد فقیر

اقتصادی که تقریبا هر آنچه را که تولید می کند بیمارگونه مصرف می نماید و چیزی به عنوان کالای سرمایه ای از خود باقی نمی گذارد.

اقتصاد کارخانه ای

اقتصادی که در آن درصد زیادی از کل تولید را افرادی انجام می دهند که به طور نسبی مقدار زیادی کالاهای سرمایه ای به کار می برند و کار آنها تا اندازه ای جنبه تخصصی دارد.

اقتصاد کشاورزی

اقتصادی است که به تحلیل مسائل تولید، توزیع و مصرف مواد غذایی و محصولات خام کشاورزی می پردازد. این تعریف می توانند منابع طبیعی تجدید شونده (جنگل، مراتع، ماهیگیری و…) را در برگیرد.

اقتصاد کلان

شاخه ای از علم اقتصاد است که با متغیرهای کلی یا ملی (مثل تولید ناخالص ملی، سرمایه گذاری ملی، پس انداز کل، درآمد و اشتغال عمومی، بیکاری، پول و ارز، مخارج دولت، سطح عمومی قیمت ها، اقتصاد بین الملل و تراز پرداخت ها، سیاست های پولی و مالی و…) می پردازد.

اقتصاد مارکسیستی

این اقتصاد درصدد اثبات این است که سرمایه داری مبتنی بر نابرابری اجتماعی و دارای تضادهای درونی است. استثمار نظام سرمایه داری سرانجام کارگران را فقیر خواهد کرد. و منجر به سقوط نظام سرمایه داری می شود.

اقتصاد مالی

بخش مالی اقتصاد تسهیل کننده جریان رشد و توسعه اقتصادی است که با توزیع سرمایه در واحدهای تولید و از طریق شناساسیی موارد پربازده منابع را به سمت کارآفرین و سودده ترین فعالیت های اقتصادی هدایت می کند.

اقتصاد مالیه عمومی

شاخه ای از علوم مالی و اقتصادی است که در آن دخل و خرج دولت با استفاده از اصول مالی و اقتصادی تجزیه و تحلیل می­ گردد.

اقتصاد مختلط

اقتصادی با خصوصیات دو سیستم سرمایه داری و سوسیالیستی است. در این اقتصاد بخش عظیمی از فعالیت های صنعتی و تجاری توسط دولت یا مؤسسات دولتی انجام می شود و مداخله دولت در فعالیت اقتصادی وجود دارد ولی در عین حال فعالیت های بسیاری نیز تحت شرایط تجارت آزاد صورت می گیرد.

اقتصاد مختلط بازار

نظامی که تصدی خصوصی رقابتی را با میزانی از نظارت درهم می آمیزد. در این نظام تخصیص منابع میان موارد استعمال گوناگون را تا اندازه زیادی اعمال فردی از طریق مکانیسم قیمت به جا می آورد اما مقامات با وسایل پولی و سیاست های مالی در توزیع درآمد با مالیات بندی تصاعدی و قانونگذاری در زمینه بهزیتی نقشی در تعیین سطح تولید ملی ایفا می کنند.

اقتصاد مدیریت

اقتصادی است که به کاربرد اصول و روش های اقتصادی در فرآیندهای تصمیم گیری در واحدهای اقتصادی یا سازمان مربوط می شود.

اقتصاد مرکّب

اقتصاد تؤامان کشاورزی و صنعتی و تجاری است که آخرین مرحله رشد اجتماعات بشری تلقی می شود و مرحله نرمال اقتصاد است.

اقتصاد مقاومتی

بنا به تعریف برخی از اقتصاددانان از اقتصاد مقاومتی، این نوع اقتصاد معمولاً در رویارویی و تقابل با اقتصاد وابسته و مصرف کننده یک کشور قرار می گیرد که منفعل نیست و در مقابل اهداف اقتصادی سلطه، ایستادگی نموده و سعی در تغییر ساختارهای اقتصادی موجود و بومی سازی آن بر اساس جهان بینی و اهداف دارد. برای تداوم این نوع اقتصاد، باید هرچه بیشتر به سمت محدودکردن استفاده از منابع نفتی و رهایی از اتکای اقتصاد کشور به این منابع حرکت کرد و توجه داشت که اقتصاد مقاومتی در شرایطی معنا پیدا می کند که جنگی وجود داشته باشد و در برابر جنگ اقتصادی و همچنین جنگ نرم دشمن است که اقتصاد مقاومتی معنا پیدا می کند.

اقتصاد مقداری

آن بخش از علم اقتصاد است که با گردآوری و تحلیل اطلاعات آماری سر و کار دارد.

اقتصاد مسلط

اقتصاد یک ملت قوی که بقیه جهان را تحت نفوذ خود قرار می دهد و از امتیازات همچون تنوع در محصولات قابل صدور، برخورداری از تنوع مناطق صادراتی و برخورداری از امکان گزینش مناطق وارداتی و انتخاب پرامتیازترین مشتریان بهره مند است.

علم اقتصاد ملی

تمایل به توسعه­ ی خودکفایی اقتصادی کشورها تا حد امکان به سمت استقلال است. سیاست ملی خودکفایی متکی بر تعرفه­ ها، سهمیه­ بندی و محدودیت­ های پولی و منع واردات و… است.

اقتصاد مصرفی

اقتصادی که در آن تولید جایگاهی ندارد و مصرف نقش بیشتری دارد.

اقتصاد مهندسی

شاخه ای از علم اقتصاد است که در مورد کاربرد اصول اقتصادی در مسائل مهندسی مانند مقایسه هزینه های نسبی پروژه های سرمایه گذاری و یا تعیین حد جریان مطلوب جریان مهندسی از نظر هزینه بحث می کند.

اقتصاد نردبانی

فشارها و محدودیت های ایجاد شده بر سر راه رقابت آزاد و برابر تولیدی و اقتصادی، تحت عنوان عوامل زیربنایی است.

اقتصاد نظری

اقتصادی که به جستجو و کشف قوانین طبیعی و خودکاری می پردازد که بر اساس آنها تولید و توزیع و مصرف می پذیرد.

اقتصاد نفتی

اقتصادی که عمده بودجه دولت مبتنی بر درآمدهای نفتی است.

اقتصاد نهادی

شعبه ای از علم اقتصاد است که به تجزیه و تحلیل آثار نهادهای اجتماعی (مثل مالکیت خصوصی، ازدواج، قوانین، آموزش و…) بر رویه­ های اقتصادی فرد و جامعه می ­پردازد.

اقتصاد نیروی کار

شاخه ای از علم اقتصاد است که از سرمایه­ های انسانی و اهمیت سرمایه گذاری در نیروی انسانی و اهمیت سرمایه گذاری بحث می کند.

(ادامه دارد…)

برچسب‌ها: , , , ,

FacebookTwitterGoogle+TelegramWhatsAppLineYahoo MessengerLinkedInPinterestTumblr

مطالب مرتبط

نظر شما
نام :

ایمیل :

از درج کامنت های توهین آمیز معذوریم
متن کامنت :
 


میدان نیوز
میدان نیوز
حوزه و روحانیت
حوزه و روحانیت
جوان انقلابی
جوان انقلابی
انقلابی شدن
انقلابی شدن
اصفهان شرق
اصفهان شرق
تبلیغات
تبلیغات
گفتمان نیوز
گفتمان نیوز
وعده صادق
وعده صادق