پنج شنبه ۰۷ اردیبهشت ۱۳۹۶
اخبار اصفهان
سرتیتر اخبار
چاپ خبر
۱۲:۰۹ - ۱۳۹۵/۰۸/۱۲
گفتگو با حجت الاسلام احمد فعال جانشین دفتر نمایندگی ولی فقیه در هلال احمر استان اصفهان
 امام علی(ع) الگوی بشردوستی/ اصول هلال احمر با نهج البلاغه همسویی گرفته است   

فعالیتهای هلال احمر در در راستای إحیاء بخش مهمی از مسئولیت‌های اجتماعی است که اسلام برای هر مسلمانی برشمرده است؛ این جمعیت می‌تواند امام المسلمین علی بن ابی طالب علیه السلام را به عنوان الگوی بشردوستی به همه جهانیان معرفی کند

ندای اصفهان- تحریریه

نهج‌البلاغه کتاب بزرگی است که متاسفانه کمتر در جامعه ما شناخته شده و آنگونه که بایست بدان نپرداخته‌ایم، درحالی که شیوه‌های حکومت داری و مردم‌داری و نیز ارتباط فرد با جامعه به اشکال مختلف در این کتاب شریف آمده است. با خبر شدیم حجت الاسلام احمد فعال که دکتری مطالعاتی نهج‌البلاغه را دارا هستند به عنوان یکی از مسئولین در نهاد رهبری حلال احمر فعالیت دارند. این موضوع بهانه‌ای شد تا با ایشان گفتگوی کوتاهی درمورد نگاه نهج البلاغه به موضوعات انسان دوستانه‌ای همانند آنچه حلال احمر بطور خاص در مورد آن فعالیت دارد را جویا شویم.

***

ندای اصفهان- نهج البلاغه پس از قرآن کتاب هدایت است؛ به نظر شما به عنوان کسی که بخشی از عمر خود را بواسطه انس با نهج‌البلاغه در محضر امیرالمؤمنین علیه السلام صرف نموده، در این کتاب چه اندازه به زندگی اجتماعی بشر پرداخته شده است؟

دکتر احمد فعال: نهج البلاغه برگرفته از سخنان شخصی است که متصل به وحی و نظام وحیانی اسلام است. در این نظام وحیانی خطاب خداوند متعال به همه انسانهاست. در قرآن الفاظی چون الناس و الإنسان دلالت بر همین خطاب عمومی است. قطعا امام علی علیه السلام نیز به عنوان مفسر حقیقی قرآن با همین دیدگاه و مستند به همین فرهنگ وحیانی خطابش به همه انسانهاست. لذا در نهج البلاغه می‌بینیم توجه به بشر در قالب الفاظی چون أیهاالناس وجود دارد.

نهج البلاغه

همچنین امام به مالک اشتر می‌فرمایند: «أشعر قلبک الرحمه للرعیه والمحبه لهم و اللطف بهم ولاتکونن علیهم سبعا ضاریا تغتنم أکلهم فإنهم صنفان إما أخ لک فی الدین أو نظیر لک فی الخلق» یعنی: (مهربانی و محبت ورزیدن و لطف به رعیت را پوشش دل خود قرار ده و با آنان چونان حیوان درنده نباش که خوردن شام را غنیمت شماری زیرا رعیت دو دسته‌اند: یا برادر دینی تو أند و یا نظیر تو در آفرینش هستند.) در این میان توجه به معیارهای زندگی اجتماعی و چگونگی حفظ روابط اجتماعی در نامه به امام مجتبی علیه السلام و یا اهمیت و جایگاه روابط فامیلی در خطبه ۲۳ نیز در کنار دیگر مطالب امام دلالت بر اهمیت زندگی اجتماعی بشر در مکتب این امام همام دارد.

ندای اصفهان- علت این همه توجه دین اسلام و اهل بیت علیهم صلوات الله به اجتماع چیست؟ در حالی که در دنیا از دین به عنوان یک مقوله فردی تعبیر می‌شود ولی اسلام همکاری و همیاری جمعی را به اشکال مختلف مورد توجه قرار داده است.

– دین مبین اسلام مهمترین معیار جمع شدن مردم را کنار همین دین می‌داند. لذا در عهدنامه پیامبر که در بدو ورود به مدینه آن را تنظیم کرده‌اند و در حکم قانون اساسی دولت پیامبر است در بند اول آورده‌اند «شما أمت واحده هستید». واژه أمت در واقع دلالت بر جمعی دارد که به واسطه دین دور هم اجتماع کرده‌اند. لذا اساسا در دین اسلام اجتماع مردم در شکل گیری امت اسلامی موضوعیت دارد. ضمن اینکه به این موضوع هم اهمیت داده شده که اجتماع مردم از فردفرد آنان شکل گرفته است؛ یعنی فرد در بین اجتماع و تحت قواعد دین در اسلام اهمیت دارد. از این رو در قرآن و کلام اهل بیت به آن توجه ویژه داده شده است.

ندای اصفهان- یکی از شبهات امروز درباره دین اسلام این است که اسلام به محبت مسلمانان به یکدیگر اهمیت داده ولی به روابط محبت‌آمیز مسلمانان با معتقدین دیگر ادیان اهمیتی نداده است، آیا در نهج البلاغه می‌توان پاسخی برای این شبهه یافت؟

– بله؛ همانگونه که در پاسخ سؤال اول گفته شد امام علی علیه السلام در عهدنامه خود به مالک اشتر می‌فرماید: «مردم جامعه تو یا برادر دینی تو هستند یا حداقل انسان هستند و در خلقت همسان توأند؛ در هر صورت تو به عنوان حاکم اسلامی در مقابل آنان مسئول هستی».

نکته زیبای کلام امام این است که توصیه حضرت امیر درباره هر دو دسته واحد است؛ یعنی ایشان توصیه جدایی برای مسلمانان ندارد. از طرفی عملکرد امام هم همین تفکر را دلالت می‌کند. چنانچه امام در مورد پیرمرد یهودی که فقیر شده بود و فرزندانش به او کمک نمی‌کردند دستور دادند از بیت‌المال حقوقی برای او مقرر شود. در تاریخ کوفه نیز آمده است مسیحیان و یهودیان در کوفه در زمان امام علی علیه السلام به راحتی و در سایه عدالت ایشان زندگی می‌کردند. هم اکنون نیز شیعیان آن امام در کشور ما با تأسی به ایشان پذیرای مسیحیان، یهودیان و زرتشتی‌ها هستند و آنها در صلح و آرامش زندگی می‌کنند.

ندای اصفهان- به نظر شما به عنوان پژوهشگر عرصه نهج البلاغه و همچنین جانشین مسئول دفتر نمایندگی ولی فقیه در هلال احمر استان اصفهان تا چه اندازه اساس فکری هلال احمر و صلیب سرخ جهانی به افکار و اندیشه‌های امام علی علیه السلام نزدیک است ؟

– هلال احمر دارای هفت اصل اساسی است که عبارتند از: انسانیت، خدمت داوطلبانه، جهانشمولی، یگانگی، استقلال، بی غرضی و بی طرفی. حال با دقت در نهج البلاغه متوجه این معنا خواهیم شد که امام علی علیه السلام بواسطه خدامحوری در زندگی، همه عملکرد خود را تحت حاکمیت الهی انجام می‌دهد و از آنجا که خداوند متعال انسان را مخاطب اصلی خود می‌داند و جهتگیری خلقت را به سمت هدایت او سوگیری نموده است، از این رو آنچه درباره زندگی فردی و اجتماعی او برایش مفید است را فرموده است.

در کلام ایشان نیز زندگی فردی و اجتماعی انسان‌ها اهمیت فراوانی دارد. با توجه به آنچه گفته شد می‌توان فهمید محوریت در گفتار و کردار امام علی علیه السلام دستورات الهی و رضای اوست. در واقع توجه به انسان و مشکلات او در راستای اطاعت از اوامر الهی است. لذا همه اصول هلال احمر در نهج البلاغه نیز مورد توجه قرار گرفته اما در سایه اطاعت از اوامر خدا.

برای مثال بی‌طرفی در اسلام به طور کلی معنایی ندارد اما در صورت دفاع انسان از حق انسان می‌تواند در خدمت رسانی به مردم بی‌طرف باشد چنانچه امام علی (ع) در جنگ صفین برای دفاع از حق با معاویه و یارانش می‌جنگد اما وقتی بر آب مسلط می‌شوند می‌فرمایند آب را بر دشمن باز کنند. لذا در هلال احمر مقصود از بی‌طرفی این نیست که بین حق و باطل بی‌طرف باشید بلکه مقصود این است که در خدمت رسانی به انسانهایی که نیازمند به کمک دیگران بوده و دچار حادثه شده‌اند بی طرف باشید.

ندای اصفهان- آیا می‌توان امام امیرالمؤمنین علیه السلام را الگوی بشردوستی معرفی نمود؟

– قطعا همین طور است چرا که امام علی علیه السلام نماد انسان قرآنی و مطابق با شاخصه‌های دینی است. وقتی ما به شاخصه‌های اجتماعی دین اسلام در قرآن می‌نگریم شاهدیم بشر دوستی از مهمترین اصول فرهنگ اسلام است. به طور مثال در آیات ابتدایی سوره ماعون از نشانه‌های تکذیب کنندگان دین این است که یتیم نواز نبوده و در مقابل گرسنگی انسانهای نیازمند فریاد نمی‌زنند. حال با توجه به زندگی امام علی علیه السلام به نمونه‌های فراوانی از یتیم نوازی و رسیدگی به محرومان توسط ایشان بر می‌خوریم. امام علی به عنوان مؤمنی مطیع در مقابل خدا و نماد کامل دینمداری، بشردوستی و کمک به انسانها را از اوامر الهی دانسته و از آنجا که ایشان امیر و فرمانده مؤمنان به اسلام است قطعا می توان آن امام همام را نماد بشردوستی معرفی کرد.

ندای اصفهان- آیا هلال احمر ایران می‌تواند در معرفی امام علی علیه السلام به عنوان یک الگوی جهانی نقش خوبی بازی کند یا خیر؟

– فعالیتهای هلال احمر در واقع در در راستای إحیاء بخش مهمی از مسئولیت‌های اجتماعی است که اسلام برای هر مسلمانی برشمرده است؛ از این رو این جمعیت می‌تواند الگوی تمام نمای مسلمانی (یعنی امام المسلمین علی بن ابی طالب علیه السلام) را به عنوان الگوی بشردوستی به همه جهانیان معرفی کند چراکه این جمعیت ارتباطات جهانی مناسبی با دیگر جمعیت های هلال احمر و صلیب سرخ جهانی دارد.

در بازدیدی که اخیرا یکی از مسئولین جوانان صلیب سرخ جهانی در بخش جوانان از اصفهان داشت اعتراف کرد که جوانان هلال احمر اصفهان با ایمان و اعتقاد درباره کمک به دیگران سخن می‌گفتند. این ایمان و اعتقادی که این شخص در یک دیدار چند دقیقه‌ای با جوانانی که با او سخن گفتند درک نمود برگرفته از گفتار و رفتار همین الگوی تمام نمای اسلام یعنی امام علی علیه السلام است که می توان آن را به دیگران نیز معرفی کرد.

انتهای پیام/

برچسب‌ها: , , , , ,

مطالب مرتبط

  1. هلال احمر گفت:

    نمی دانستم که هلال احمر از این کارها هم می کند
    جالب بود




    0



    0
  2. مهناز گفت:

    واقعا […] همچین شیخی […]




    0



    0
  3. ناشناس گفت:

    دوستان هلال احمر قدر حاج آقا فعال رو بدونند.
    استاد گرانقدری هستند…




    0



    0
نظر شما
نام :

ایمیل :

از درج کامنت های توهین آمیز معذوریم
متن کامنت :
 


ایرانی بخرید
ایرانی بخرید
پایگاه خبری رهیافته
پایگاه خبری رهیافته
میدان نیوز
میدان نیوز
پایگاه خبری چشمه سار
پایگاه خبری چشمه سار
اصفهان شرق
اصفهان شرق
تبلیغات
تبلیغات
گفتمان نیوز
گفتمان نیوز
وعده صادق
وعده صادق