جمعه ۱۹ آذر ۱۳۹۵
اخبار اصفهان
سرتیتر اخبار
سرویس: سیاسی
چاپ خبر
۰۰:۳۵ - ۱۳۹۵/۰۲/۰۸
دکتر علیرضا کرمی
نیمه پر لیوان را نیز ببینید!
 خبرگزاری یا بنگاه های یأس پراکنی؟!   

خبرگزاریهای ما و به تبع آن امت حزب الله شده اند بنگاه یأس پراکنی. شهید شهریاری ها و تهرانی مقدم های زیادی در این کشور وجود دارد که باعث شده است ایران اسلامی در مقابل این همه تهدید سر پا باقی بماند. کاملاً صحیح است که دعای خیر آقا امام زمان در حرکت کشتی این انقلاب مؤثر است، اما...

ندای اصفهان- دکتر علیرضا کرمی/

 حتماً تا به حال شنیده اید که گفته اند، جز راست نباید گفت، هر راست نشاید گفت؛

این جمله صحیح و قابل تأمل سالها سیاست کلی خبرگزاری ها در نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران بوده است. هیچ‌گاه مبنای خبرگزاری در کشور عزیز ما دروغ گفتن به مردم نبوده است و نیست، البته، گاهی نیز برخی از خبرها که انتشار آن‌ها با مصالح جامعه و نظام در تضاد بوده است، منتشر نشده است (ممکن است مثالهای نقضی در این مورد وجود داشته باشد که یا دروغی اتفاق افتاده باشد و یا اینکه در کتمان کردن افراط بیش از حد شده باشد، اما منظور سیاست کلی خبرگزاری در نظام است).

این اصل نیز با عقل سازگار است و تنها مربوط به کشور ما نیست. بسیاری از کشورها در سیاستهای خبرگزاری خود از چنین شیوه ای استفاده می کنند. البته تفاوت ما با آنها در این است که اسلام به ما اجازه کتمان کردن می دهد اما دروغ گفتن را نه. برای مثال شما خانواده‌ای را در نظر بگیرید که پدر مومن خانواده به دلیل مسائل مالی چندوقتی است که در مضیقه است، اما به دلیل حفظ آرامش خانواده، مشکلات اقتصادی موجود را از بچه ها و همسر خود مخفی می کند و صد البته دروغ نمی گوید. حتی ممکن است زمانی که از این نوسان اقتصادی به سلامتی عبور کردند، با خانواده در رابطه با مشکلات گذشته خاطره گویی کند.

اما زمانی این روش جواب می دهد که خبرگزاری منحصر به منابع خودی باشد؛ نه زمانی که به موازات خبرگزاریهای داخلی، خبرگزاریهای خارجی نیز به زبان فارسی اخبار ما را منتشر می کنند. زیرا مبنای خبرگزاری های خارجی کاملا با فسلفه خبرگزاری های داخلی متفاوت است. داخلی ها به دنبال حفظ کلیت جامعه و خارجی ها به دنبال بر هم زدن آن هستند.

خبرپراکنی

در مثال ما، پدر برای حفظ آرامش خانواده واقعیت را از خانواده اش مخفی می کرد. اما شرایطی را در نظر بگیرید که شخص دیگری این خبر را به خانواده پدر منتقل کند و او را نیز به دروغگویی متهم کند. در چنین شرایطی، پدر دیگر نمی تواند از روش کتمان استفاده کند و لازم است حقیقت را به خانواده خود منتقل کند و اگر بداند، همیشه این شخص اخبار را به خانواده اش منتقل می کند، همیشه لازم است پیش دستی کرده و اخبار را به نحوی که مطلوب خودش است به خانواده اش برساند، قبل از آنکه آن شخص به شیوه بیمارگونه خود آرامش خانواده اش را به هم بریزد.

به همین دلیل، صدا و سیما با توجه به هجمه ای که در مورد خبرگزاری های داخلی وجود داشت که راست نمی گویند و خیلی از مسائل را مخفی می کنند، سیاست کلی خود را عوض کرد و شروع به تغییر شیوه خبری کرد. یکی از موارد شاخص در این زمینه افتتاح بخش خبری بیست و سی بود.

این بخش سعی می کرد، به دنبال نکات منفی و ضعف های موجود در سیستم اجرایی کشور برود و به جای اینکه اجازه دهد دشمن به انتقاد تخریبی از ما بپردازد، خود اقدام به انتقاد سازنده کند، زیرا ما دو نوع انتقاد داریم؛ در انتقاد تخریبی، مشکلات طرف مقابل برجسته می شود و در تریبون ها جار زده می شود که تا حد ممکن آبروی آن شخص برود، خرد شود و دیگر نتواند از زمین بلند شود. ولی در انتقاد سازنده، انتقاد از روی دلسوزی است، از روی محبت است. یک شخصی از شخص دیگر انتقاد می کند، می خواهد که او این مشکل را حل کند و کامل تر شود. بنابراین، اگر لحظه ای حس کند که این انتقاد می تواند حکم انتقاد تخریبی داشته باشد، از بیان آن انتقاد صرف نظر می کند.

مثال می زنم که بحث را روشن تر کنم. فرض کنید، یک روز صبح در حالی که فراموش کرده اید دکمه پیراهنتان را ببندید، در جمع دوستانتان قرار می گیرید، در حالت اول، یکی از دوستان این مشکل شما را در مقابل همه بیان می کند و شما را به تمسخر می گیرد، و در حالت دوم، شخص دیگری، شما را به بهانه ای از جمع بیرون می کشد و مخفیانه مشکل را به شما گوشزد می کند. هر دو یک واقعیت را به شما منتقل کرده اند، اما اولی تخریبی بود و دومی سازنده. از نفر اول شما ناراحت می شوید و از نفر دوم راضی.

انتقادهایی که سازنده نشد

بیست و سی شروع کرد به بیان مشکلات، هر روز خبرنگار به یکی از بخش های کشور می رفت و مشکلی را با دوربین خود به کلیه مردم کشور منتقل می کرد. حتی گاهی برای برخی مشکلات پیگیری نیز می کردند، و اعلام می کردند که علی رغم پیگیری های ما هنوز که هنوز است هیچ اتفاقی نیفتاده است. شاید اوایل شروع این برنامه، مدیری که از مجموعه تحت مدیریت او گزارشی تهیه می شد، از این برنامه حساب می برد و سعی در رفع مشکلات موجود می کرد. اما کم کم آنقدر گزارش گرفتند که مدیران به حرفهای ما گوش نمی دهند، که قبح اصلاح نکردن مشکلاتی که بیست و سی گزارش می کند نیز ریخته شد.

بیست و سی

عملاً بیست و سی سالهاست هر شب مصداقی از مشکلات کشور را نشان میدهد، برای اینکه مردم نروند این خبر را از خبرگزاری خارجی بشنوند. انتقاد قرار بود سازنده باشد، اما به آن معنا هم سازنده نشد! انتقادهایی که هر روز و هر روز بیان می شود، و هر روز گفته می شود که فلان قسمت کشور درست کار نمی کند و فلان جا دزدیدند و فلان کس درست کار نمی کند و فلان شخص بی مسئولیت است، منجر به یأس مردم می شود.

لازم است به این نکته توجه شما را جلب کنم، که نویسنده این متن کاملا به این نکته اذعان دارد که کشور ما مشکلات عدیده ای دارد، و حتما لازم است این مشکلات را رفع کنیم. اما به عقیده این حقیر، در بیان مشکلات در مجموعه های خبری هم چون بیست و سی افراط می شود. آیا در مقابل هر مشکل کشور، تا به حال دوربینی راه افتاده و کسانی که در ادارجات یا ارگانهای کشور به درستی مسئولیت خود را انجام می دهند را به تصویر کشیده است؟! حتماً می گویید اصلا چنین کسی وجود ندارد. مگر هست کسی که کار کند؟! انتقاد اصلی به بیست و سی اتفاقاً همین مسئله است. اینقدر مشکلات را به تصویر کشیده است، که مخاطب کم کم فکر می کند که مگر کسی در این کشور کار می کند؟! برخی به مزاح می گویند این کشور را امام زمان علیه السلام می گرداند و الا کسی که کار نمی کند! آیا حتما باید یک شخص از دنیا برود یا شهید شود که بروند و ببینند که این شخص چه قدر خوب کار می کرده است؟ کسانی را می توان یافت که حتی سر سوزنی از وقت کاری خود را در خدمت به کشور به بطالت نمی گذرانند، چون معتقدند باید درآمد حلال داشته باشند. آیا تا به حال شده خبرنگار به اداره ای برود و بپرسد بهترین کارمند شما کیست، پیش او برود و بپرسد که آقای عزیز با این همه مشکلات چرا شما این گونه خوب کار می کنید؟! به چه دل بسته اید و علتش چیست؟!

شما در ایجاد یأس مقصرید!

نه اینکه مشکلات را نگویید، یا انتقاد سازنده نکنید، منظور این است که اولاً حواستان باشد که انتقادتان سازنده باشد، ثانیاً در کنار نیمه خالی لیوان، به نیمه پر آن نیز نیم نگاهی داشته باشید. واقعا خبرگزاری های داخلی در ایجاد یأس بین مردم مقصر هستند. بسیاری از مردم معتقد به نظام، کم کم با یأس ایجاد شده به صورت ناخودآگاه یک تناقضی در رفتارشان به وجود می آید. وقتی در مورد کشور و مسائل آن حرف زده می شود، از تمام مسائلی که تعریف می کنند، یأس و ناامیدی می بارد و در مقابل وقتی صحبت از ولایت فقیه و نظام می شود، از آن دفاع می کنند و محکم از آن معتقدند.

خود حضرت آقا در بیانات دوم مهرماه ۸۸ در بین اعضای مجلس خبرگان رهبری می‌گویند:

«ما یک سند چشم‏ انداز داریم که تا سال ۱۴۰۴، مشخص کرده که خط ما از لحاظ پیشرفتهای کشوری و مادی کجاست؛ خیلی چیز مهمی است. معلوم کردیم که به کجا باید برسیم و از چه طریقی باید حرکت بکنیم. این‏ها عوامل امید است، این‏ها نقطه ‏های قوت است. می‏خواهند این‏ها را به موجبات یأس تبدیل کنند؛ راجع به سند چشم‏ انداز صحبت بشود، می‏گویند آقا به این سند توجهی نشده؛ راجع به پیشرفتهای علمی بحث بشود، می‏گویند این‏ها خیلی اهمیتی ندارد؛ راجع به انتخابات بحث بشود، این شبهه‏ ها و خدشه‏ ها را پیش می‏ آورند؛ راجع به جوانها صحبت بشود، اشاره می‏کنند به تخلف چند تا جوان در یک‏طرفی!

یعنی همه‏ ی این نقاط مثبت، این قله‏ های برجسته ‏ای که همه‏ اش امیدافزا هست، این‏ها را سعی می‏کنند در چشمها کم‏رنگ کنند. متقابلًا نقاط ضعف کوچکی که حتماً وجود دارد، بزرگ کنند یا نقاط ضعف را- نمی‏ گوئیم هم کوچک، نقاط ضعفی وجود دارد- بزرگ‏نمائی کنند؛ چند برابرِ آنچه که هست، این نقاط ضعف را نشان بدهند؛ سیاه‏ نمائی کنند؛ تلقی‏ های بدبینانه‏ ی نسبت به نظام را گسترش بدهند. می‏ بینید دیگر؛ به ‏زور می‏خواهند این یأس را به جامعه القاء کنند. وقتی یأس وارد جامعه شد، جامعه از پویائی خواهد افتاد؛ افراد مبتکر، افراد نخبه، افراد جوان و پُر نشاط منزوی می‏شوند، کناره‏ گیری می‏کنند، دست و دلشان به کار نمی‏رود، مشارکتها کم می‏شود، پویائی جامعه از دست می‏رود. این یکی از خطوط کاری دشمن است؛ مرتباً القای بن‏ بست کردن. شما اگر ببینید این تبلیغات رادیوها را- حالا امروز رادیوها دیگر نیست. یک ‏وقتی می‏گفتیم ده‏ها رادیو، امروز مسئله ‏ی هزارهاست؛ رادیو هست، تلویزیون هست، این وسائل اینترنتی هست- به طور دائم از مراکز مشخصی، مرتباً القای بن‏ بست، القای بحران، القای سیاه بودن وضعیت می‏شود؛ هر مقداری که بگیرد، هر مقداری که مستمع و شنونده پیدا بکند و باورپذیر باشد برای آن‏ها؛ دارند در این زمینه کار می‏کنند. این یکی از خطوط کاری دشمن است.»

آن وقت بسیاری از خبرگزاریهای ما و به تبع آن امت حزب الله شده اند بنگاه یأس پراکنی. به جرأت می توان گفت که شهید شهریاری ها و شهید تهرانی مقدم های زیادی در این کشور وجود دارد که عمل آن ها باعث شده است ایران اسلامی در مقابل این همه تهدید اقتصادی و نظامی سر پا باقی بماند. کاملاً صحیح است که دعای خیر آقا امام زمان در حرکت کشتی این انقلاب مؤثر است، اما سربازهای امام زمان هستند که در جای جای این کشور بار زحمات را بر دوش می کشند، نه این که همه نشسته باشند و موسی و خدایش در حال جلو بردن این انقلاب باشند!!!

جمع بندی: در بیان انتقاد باید کاملا شرایط را بررسی کرد، که آیا این انتقاد حکم سازنده دارد یا تخریبی. شاید در یک جمع بیان یک خبر منفی منجر به عزم آنها برای رفع این مشکل شود و در جمع دیگر همین خبر منجر به یأس آنها از انقلاب. پس در انتقال خبرها از ترویج یأس باید پرهیز کرد حتی در جمع های فامیلی چون تک تک ما برای اطرافیانمان یک بنگاه خبری هستیم و هر روز داریم خبرهایی را به دیگران منتقل می کنیم، باید با بار معنایی کلماتی که بر زبانمان جاری می شود توجه بیشتری کنیم.

پی نوشت ۱: بیست و سی نمونه ای از یک خروار است و بسیاری از خبرگزاری ها داخلی متاسفانه چنین روندی را دنبال می کنند.

پی نوشت ۲: بیست و سی و خبرگزاری های مشابه اخبار مثبت نیز دارند و نویسنده منکر عدم وجود هیچ گونه توجه به نیمه پر لیوان نیست، بلکه منظور آن است که تناسب اخبار مثبت و منفی به هیچ وجه قابل قیاس نیست، چنان چه منجر به یأس می شود.

برچسب‌ها: , , , ,

FacebookTwitterGoogle+TelegramWhatsAppLineYahoo MessengerLinkedInPinterestTumblr

مطالب مرتبط

  1. خبرخوان می‌گه:

    من هم با شما موافقم
    خبرها به قدری اعصاب خرد کن شده که اکثر اطرافیان من می گویند: سعی می کنیم اخبار نبینیم تا اعصابمان کمتر خرد شود

نظر شما
نام :

ایمیل :

از درج کامنت های توهین آمیز معذوریم
متن کامنت :
 


میدان نیوز
میدان نیوز
حوزه و روحانیت
حوزه و روحانیت
جوان انقلابی
جوان انقلابی
انقلابی شدن
انقلابی شدن
اصفهان شرق
اصفهان شرق
تبلیغات
تبلیغات
گفتمان نیوز
گفتمان نیوز
وعده صادق
وعده صادق