شنبه ۲۰ آذر ۱۳۹۵
اخبار اصفهان
سرتیتر اخبار
چاپ خبر
۰۱:۰۴ - ۱۳۹۵/۰۲/۰۲
اعتکاف
احکام + سخن بزرگان/
 اعتکاف معجونی شفابخش و مکتب خودسازی   

اعتکاف معجونی شفابخش از قرائت قرآن و دعا و روزه داری و تهجّد و نماز شب و حضور در خانه خدا و ترک تعدادی از مشتهیات نفسانی قربه الی الله است. عباداتی که روح را جلا می بخشد، دلها را محکم می کند و عزم و اراده ها را نیرومند می سازد

ندای اصفهان- حجت الاسلام مهران آدرویش/

سلام بر مجمع نورانی معتکفان و درود فراوان به کسانی که توفیق انجام این عبادت را پیدا کرده اند.

خداوند متعال انسان را با قدرت انتخابگری ممتاز نمود و به وسیله رهبران الهی علیهم السلام راه تکامل استعدادهای فطری را به او نشان داد و علل و اسباب انحطاط را نیز برای او بیان کرد.

اکنون این انسان است و راه و در انتها یا بهشت اعلی علّیین و یا اسفل السافلین.

مطلب مهم این است که راه پر فراز و نشیب است و بدون خودسازی و تحصیل آمادگی و توانمندی شرکت در این مسابقه نتیجه ای جز عقب ماندگی و سقوط ندارد.

از جمله راه های تحصیل قدرت و تحصیل آمادگی در برابر فتنه های آخر الزمان برنامه عبادی اعتکاف است.

اعتکاف

اعتکاف معجونی شفا بخش از قرائت قرآن و دعا و روزه داری و تهجّد و نماز شب و حضور در خانه خدا و ترک تعدادی از مشتهیات نفسانی قربه الی الله است. عباداتی که روح را جلا می بخشد، دلها را محکم می کند، عزم و اراده ها را نیرومند می سازد و به انسان قوه و قدرت می دهد تا با ثبات و پایداری راه خدا را دنبال کند.

کلیات احکام اعتکاف:

اعتکاف، ماندن در مسجد به نیت عبادت است

اعتکاف حتما باید در مسجد باشد

اگر شک کند جایی جزء مسجد هست یا نیست حکم مسجد را ندارد

از طلوع فجر روز اول باید در مسجد حضور داشته باشد

باید از طلوع فجر روز اول نیت اعتکاف کند

هیچ اعتکافی بدون روزه صحیح نیست

هرگونه روزه ای جهت اعتکاف کافی است (مثل روزه قضا و …)

تمام چیزهایی که روزه را باطل می کند موجب بطلان اعتکاف نیز می باشد

ایام اعتکاف کمتر از سه روز نباید باشد

اگر اعتکاف مستحب باشد قبل از اتمام دو روز می تواند آن را بهم بزند ولی بعد از تمام شدن دو روز، روز سوم واجب می شود

اگر کسی در حین اعتکاف مریض شود در صورتی که ادامه اعتکاف برای او مشقت دارد می تواند آن را بهم بزند

خروج از مسجد برای معتکف جایز نیست مگر در صورت ضرورت عقلی، شرعی و عرفی (مثل قضاء حاجت یا انجام غسل جنابت و …)

در صورت خروج ضروری از مسجد راه را انتخاب کند و واجب است بیشتر از مقدار نیاز و ضرورت خارج از مسجد توقف نکند و نشستن در سایه جایز نیست و بهتر است در سایه راه نرود.

اگر معتکف محتلم شود و غسل کردن در مسجد ممکن نباشد واجب است از مسجد خارج شود و اگر خارج نشود اعتکافش باطل است

اگر کسی سهوا از مسجد خارج شود اعتکافش صحیح است.

توقف در حیاط مسجد جایز نیست مگر اینکه جزء مسجد باشد.

اعتکاف به نیابت از میت اشکال ندارد ولی نسبت به زنده می شود ثواب اعتکاف را به او اهدا کرد.

اگر روزه گرفتن برای کسی ضرر داشته باشد اعتکافش صحیح نیست.

اعمال ایام البیض (ایام اعتکاف):

 به روزهای سیزدهم و چهاردهم و پانزدهم ماه ایام البیض گویند که برایش اعمالی روایت شده است:

اعمال شب سیزدهم:

مستحب است در هر یک از ماه رجب و شعبان و رمضان، در شب سیزدهم دو رکعت نماز اقامه شود که در هر رکعت حمد یک مرتبه و یس و تَبارَکَ المُلْکُ و توحید خوانده شود و در شب چهاردهم چهار رکعت یعنی دو نماز دو رکعتی به همان کیفیّت و در شب پانزدهم شش رکعت به سه سلام به همان کیفیّت از حضرت صادق علیه السلام روایت است که هر کس این اعمال را انجام دهد همه فضایل این سه ماه را دریابد و همه گناهانش غیر از شرک آمرزیده شود.

اعمال روز سیزدهم:

اول روز از ایام البیض است و ثواب بسیارى براى روزه این روز و دو روز بعد وارد شده و اگر کسى قصد انجام  اعمال اُمّ داوُد را دارد باید این روز را روزه بگیرد و در این روز بنا بر قول مشهور بعد از سى سال از عام الفیل ولادت با سعادت حضرت امیرالمؤ منین علی علیه السلام در میان کعبه مُعَظَّمه واقع شده است

اعمال شب نیمه ماه رجب:

شب نیمه ماه رجب، شب شریفى است و در آن انجام چند عمل ذکر شده است:

– غسل

– احیاء آن شب به عبادت.

– زیارت امام حسین علیه السلام (اگر از نزدیک میسر نشد از دور زیارت شود)

– شش رکعت نماز که در شب سیزدهم ذکر شد.

– اقامه سى رکعت نماز که در هر رکعت حمد و ده مرتبه سوره توحید قرائت شود. این نماز را سید بن طاووس از حضرت رسول اکرم صَلَّى اللهِ علیه و آله نقل کرده است که فضیلت بسیار دارد.

– دوازده رکعت نماز که هر دو رکعت به یک سلام ختم می‌شود که در هر رکعت هر یک از سوره‌های حمد، توحید، فلق، ناس، آیه الکرسى و قَدْر چهار مرتبه قرائت شود. و بعد از سلام چهار مرتبه گفته شود:

اَللهُ اَللهُ رَبّى لا اُشْرِکُ بِهِ شَیْئا وَلا اَتَّخِذُ مِنْ دُونِه وَلِیّا و پس از اتمام نماز، اقامه کننده آن، هر حاجتی که دارد را از خداوند متعال درخواست کند. این نماز را سیّد بن طاووس از امام صادق علیه السلام روایت کرده است.

اعمال روز نیمه رجب

این روز، روز مبارکى است و برای آن روز انجام چند عمل توصیه شده است:

– غسل

– زیارت حضرت امام حسین علیه السلام.

– اقامه نماز سلمان به نحوی که در روز اوّل گذشت.

– اقامه چهار رکعت نماز که دو تا دو رکعتی خوانده شود. و بعد از سلام دست خود را بلند کند و بگوید:

اَللّهُمَّ یا مُذِلَّ کُلِّ جَبّارٍ ؛ وَ یا مُعِزَّ الْمُؤْمِنینَ اَنْتَ کَهْفى حینَ تُعْیینِى الْمَذاهِبُ؛ وَ اَنْتَ بارِئُ خَلْقى رَحْمَهً بى وَ قَد کُنْتَ عَنْ خَلْقى غَنِیّاً وَ لَوْ لا رَحْمَتُکَ لَکُنْتُ مِنَ الْهالِکینَ وَ اَنْتَ مُؤَیِّدى بِالنَّصْرِ عَلى اَعْداَّئى وَ لَوْ لا نَصْرُکَ

اِیّاىَ لَکُنْتُ مِنَ الْمَفْضُوحینَ یا مُرْسِلَ الرَّحْمَهِ مِنْ مَعادِنِها  وَ مُنْشِئَ الْبَرَکَهِ مِنْ مَواضِعِها یا مَنْ خَصَّ نَفْسَهُ بِالشُّمُوخِ وَالرِّفْعَهِ فَاَوْلِیاَّؤُهُ بِعِزِّهِ یَتَعَزَّزُونَ وَ یا مَنْ وَضَعَتْ لَهُ الْمُلُوکُ نیرَ الْمَذَلَّهِ عَلى اَعْناقِهِمْ فَهُمْ مِنْ سَطَواتِهِ خاَّئِفُونَ اَسئَلُکَ بِکَیْنُونِیَّتِکَ الَّتِى اشْتَقَقْتَها مِنْ کِبْرِیاَّئِکَ وَ اَسئَلُکَ بِکِبْرِیاَّئِکَ الَّتِى اشْتَقَقْتَها مِنْ عِزَّتِکَ وَ اَسئَلُکَ بِعِزَّتِکَ الَّتِى اسْتَوَیْتَ بِها عَلى عَرْشِکَ فَخَلَقْتَ بِها جَمیعَ خَلْقِکَ فَهُمْ لَکَ مُذْعِنُونَ اَنْ تُصَلِّىَ عَلى مُحَمَّدٍ وَ اَهْلِ بَیْتِهِ .

روایت شده است که هر کسی که غمى دارد اگر این دعا را بخواند خداوند او را از اندوه و غم آسایش بخشد.

عمل امّ داود

عمل امّ داود که عمده اعمال این روز است و براى برآمدن حاجات و برطرف شدن غصه‌ها و دفع ظلم ظالمان مؤثّر است و کیفیت آن بنا بر آنچه در مصباح شیخ است آن است که وقتی که فردی بخواهد این عمل را بجا آورد، روز سیزدهم و چهاردهم و پانزدهم را روزه بگیرد. و در روز پانزدهم نزدیک ظهر غسل کند و وقت زوال ظهر، نماز ظهر و عصر را بجا آورد در حالتی که رکوع و سجودشان را نیکو انجام دهد و در مکانی خلوت قرار بگیرد که چیزى او را مشغول نسازد و کسی با او سخن ننماید. وقتی نماز به اتمام رسید رو به قبله بنشیند و صد مرتبه سوره حمد، صد مرتبه سوره اخلاص، و ده مرتبه آیه الکرسى را قرائت کند. سپس سوره‌های انعام، بنى‌اسرائیل، کهف، لقمان، یس، صافّات، حَّم سجده، حَّمعَّسَّق، حَّم دخان، فتح، واقعه، مُلْک، نَّ وَ اِذَا السَّماَّءُ انْشَقَّت و تا آخر قرآن را قرائت کند و پس از اتمام در حالی که رو به قبله است دعای ام داود را نجوا کند. توصیه شده است که در سجده اشک ریخته شود ولو به اندازه سر سوزنی که این علامت استجابت دعا می‌باشد.

اعتکاف در کلام بزرگان:

مقام معظم رهبری:

این حرکت در دنیا نظیر ندارد «هیچ وقت در این کشور در طول سالهای گذشته، از دوران جوانی و نوجوانی ما به یاد نداریم که در ماه رمضان، در مساجد کشور یا در مسجد گوهرشاد مشهد، مردم بیایند اعتکاف بکنند.

در ایام البیض سه روزِ متعارف ماه رجب یا ماه شعبان، ما شمار معدودی در قم دیده بودیم که اعتکاف می کردند؛ آن هم غالباً طلبه ها. در غیر آن معمول نبود. امروز در ایام اعتکاف، دانشگاه ها و مساجد و سرتاسر کشور و مساجد جامع، مملو از معتکفین است؛ افزون بر آن، در دهه آخر ماه رمضان، جمعیت عظیمی مشغول اعتکاف بودند. چه کسانی؟ پیرمردها؟ پیرزن ها؟ نه، همین جوانها، جوان ترین ها. این دیگر در دنیا نظیر ندارد. این نسل جوان امروز ماست. امروز گرایش به دین و ارزشهای انقلابی، وجه غالب جامعه است.

باید قدر مساجد را دانست. باید در مساجد حضور پیدا کرد. بحمد اللّه به برکت انقلاب در این سال‌های اخیر، این معنا زیاد شده و کیفیّت پیدا کرده است. همه شنیدید که امسال در ایام اعتکاف‌ در ماه مبارک رجب، در بسیاری از مساجد سراسر کشور، جوانان، زنان و مردان از قشرها و سنین مختلف، رفتند و در مسجد ماندند؛ سه روز روزه گرفتند و با خدا مأنوس شدند. بعد از آن هم با گریه و اشک و آه، مسجد را وداع گفتند و بیرون آمدند، تا برای سال آینده آماده شوند.

عزیزان من! این برای یک جامعه، علامت خوبی است. «الذین ان مکّنا هم فی الأرض اقاموا الصلاه» علامت یک حکومت الهی، علامت یک حرکت صحیح و دارای جهت‌گیری صحیح است. این را جدّی بگیرید و تقویت کنید. (بیانات سال ‌۱۳۷۵؛ در دیدار علما، طلاب و اقشار مختلف مردم شهر مقدس قم به مناسبت سالروز ۱۹ دی‌ماه)

[دشمن] مساجدِ پُر از معتکفان را که اکثر آن‌ها جوانان بودند، دید. دشمن از این‌ها می‌لرزد. همه‌ی این‌ها ابعاد مختلف عظمت این انقلاب، عظمت آن پیام و عظمت آن امام است (بیانات سال ‌۱۳۷۷؛ در دیدار کارگران و معلمان در آستانه‌ی روز کارگر و روز معلم)

برای من گزارشی فرستادند که دیشب آن را در جمع علمای دینی مطرح کردم تا این برادران عزیز ما بدانند در دانشگاه‌ها چه می‌گذرد. آن گزارش درباره‌ روزهای اعتکاف‌ در دانشگاه‌های تهران و حالت شور و شوق عارفانه‌ی جوانان عزیز ما و همکاری تشکّل‌های مختلف دانشجویی با یکدیگر بود که علی‌رغم اینکه ظاهراً بین آن‌ها دیوارکشی و مرزبندی است، وقتی خود را با خورشید دین مقایسه می‌کنند، هیچ‌گونه مرز و فاصله‌ای بین یکدیگر نمی‌بینند و همه دست در دست هم می‌گذارند. بنابراین کسانی که تبلیغ می‌کنند جوان دانشجوی ما از ارزش‌های دینی روی برگردانده و یا سعی می‌کنند این مسئله تحقّق پیدا کند، راه خطا طی می‌کنند و البته ناکام هم خواهند شد (بیانات سال ‌۱۳۸۲؛ در دیدار اساتید و دانشجویان دانشگاههای استان زنجان)

من اینجا یک جمله به معتکفین عرض می‌کنم. خوشا به حالتان معتکفین عزیز! پدیده‌ی اعتکاف‌ یکی از رویش‌های انقلابی است؛ ما اول انقلاب این چیزها را نداشتیم (بیانات سال ‌۱۳۸۴؛ در خطبه‌های نماز جمعه‌ی تهران)

بحمد اللّه به برکت انقلاب در این سال‌های اخیر، این معنا زیاد شده و کیفیّت پیدا کرده است. همه شنیدید که امسال در ایام اعتکاف در ماه مبارک رجب، در بسیاری از مساجد سراسر کشور، جوانان ما، زنان و مردان از قشرها و سنین مختلف، رفتند و در مسجد ماندند؛ سه روز روزه گرفتند و با خدا مأنوس شدند. بعد از آن هم با گریه و اشک و آه، مسجد را وداع گفتند و بیرون آمدند، تا برای سال آینده آماده شوند.

عزیزان من! این برای یک جامعه، علامت خوبی است. «الذین ان مکّنا هم فی الأرض اقاموا الصلاه» ، علامت یک حکومت الهی، علامت یک حرکت صحیح و دارای جهت‌گیری صحیح است. این را جدّی بگیرید و تقویت کنید ( بیانات سال‌۱۳۷۵؛ بیانات در دیدار علما، طلاب و اقشار مختلف مردم شهر مقدس قم به مناسبت سالروز ۱۹ دی‌ماه)

 آیت ا… وحید خـراسانی:

اعتکاف حبس نفس است. باید از خواب غفلت بیدار شویم زیرا حقیقت اعتکاف در واقع حبس نفس است. باید هر چه زودتر از خواب غفلت بیدار شویم و آنچه را که فراموش کرده ایم را به یاد بیاوریم.

اعتکاف وقتی اعتکاف است که معتکف در مسجد وارد شود و ارتباطش با دو نقطه تمام شود؛ یکی از آن دو ذات قدوس حق تعالی است و دیگری ولی عصر امام زمان(عج) است.

بالاترین کار در اعتکاف قرائت قرآن است و معتکف نباید از این مسأله مهم غفلت کند. نماز، حرف زدن ما با خدا و قرآن حرف زدن خدا با ماست و اگر معتکف ختم قرآن را به امام زمان(عج) هدیه کند، هدیه او هدیه به همه انبیاست.

قرائت زیارت «سلام علی آل یاسین» اکسیر اعظم است و همه معتکفان باید قرائت این زیارت را جزو اولین برنامه های خود قرار دهند. زیارت آل یاسین و سوره یاسین برای معتکف به خدا فتح باب می کند و همه اینها ریشه فقهی دارد.اگر اعتکاف با این اعمال تمام شود، آهن به مسجد می رود و وقتی برمی گردد طلای احمر می شود.

 آیت ا… جوادی آملی:

اعتکاف در اسلام یک اصل مقدس و عبادتی مستقل است و همچون نماز، حج و عمره اهمیت دارد. مهمانان خدا زمانی که معتکف می شوند هدایایی از خدا دریافت می کنند، بنابراین باید در جایی باشند که دیگران نیز از این هدایا بهره مند شوند نه اینکه در خلوتی معتکف شوند و کسی از آنها خبر نداشته باشد. ملت و مملکتی که اعتکاف دارد باید سرآمد جهان باشد، چون در اعتکاف هم پیام ا… به مردم می رسد و هم پیام مردم به ا… خواهد رسید.

خداوند به ابراهیم خلیل و فرزندش اسماعیل دستور داد سه گروه از مهمانانش که وارد حرم می شوند، احترام کنند و حرم را برای آنها تطهیر نمایند، آن مهمانان: حجاج، نمازگزاران و معتکفان هستند که خدا حرم امن خود را برای این سه گروه تطهیر کرده است.

جریان اعتکاف در کنار حج و عمره و نماز است و زیر پوشش هیچ یک نیست، بلکه صوم و صلاه زیر پوشش اعتکاف است و یکی از شرایط آن محسوب می شود.

اعتکاف از هدایای الهی است؛ همان طور که پیامبر اکرم (صل الله علیه و آله) تسبیح صد ذکری را به دخترش هدیه داد، خداوند اعتکاف را به امت اسلامی هدیه داد، پس باید از آن بهره برداری نماییم.

اعتکاف چنان عظمتی دارد که یکی از شرایط و اجزای آن روزه است، این درحالی است که روزه از زیربناهای اسلام است.

اعتکاف دارای آثار مثبت و خوب اجتماعی است و این مراسم معنوی باید به گونه ای برپا شود که جوانان زمانی که از این مراسم بیرون می آیند بدانند در نظام اسلامی باید چگونه باشد.

 آیت ا… مکارم شیرازی:

«اعتکاف» از جهاتی شبیه مراسم حج است؛ در دنیای پرغوغای مادّی، که جاذبه ها به سوی مادیت است، بر قلب و روح انسان زنگار می نشیند، زنگاری از غفلت و دوری از خدا که اگر با نیایش و عبادت برطرف نگردد، ممکن است روحانیت و معنویت را از وجود انسان برچیند و اینکه در روایات اسلامی نماز تشبیه به نهر آب پاکیزه ای شده که انسان در هر شبانه روز پنج بار خود را در آن شست وشو می دهد. اشاره به همین نکته است.

در میان عبادات «اعتکاف» ویژگی خاصی دارد و از جهاتی شبیه مراسم حج و احرام است که انسان را به جهاتی مملو از روحانیت و معنویت سوق می دهد. در محیط یک مسجد جامع سه روز مانده، روزه گرفتن و به عبادت پرداختن و در خودسازی کوشیدن و به غیر خدا نیندیشیدن، تحوّل عظیمی در روح انسان پدید می آورد که صفا و نورانیت آن بی نظیر است. بحمدا… در سالهای اخیر اعتکاف از سوی قشر جوان و بویژه دانشجویان عزیز، مورد استقبال واقع شده و لذّت و آثار این عبادت روحانی را دریافته اند و ما این استقبال عظیم را به آنها تبریک می گوییم.

آیت الله جعفر سبحانی:

کشوری که جوانانش متحول شده و معنویت آنها افزایش یابد، به آبادانی این کشور امیدوار خواهند بود، خوشبختانه در ایران معنویات و ابعاد دینی جوانان محفوظ و استقبال گسترده جوانان از فضیلت اعتکاف گواه این موضوع است. توصیه من به معتکفان عزیز سراسر کشور این است که در این سه روز به خوردن و خوابیدن نپردازند، بلکه باید تلاش کنند خود را از تعلقات دنیوی جدا ساخته و به عبادت بپردازند و در این سه روز به یاد شهدا نیز باشند و بدانند اگر این فضیلت الهی در کشور رواج یافته به برکت خون شهیدان است.

برچسب‌ها: , , , , ,

FacebookTwitterGoogle+TelegramWhatsAppLineYahoo MessengerLinkedInPinterestTumblr

مطالب مرتبط

  1. ناشناس می‌گه:

    در اعتکاف باید شرایط خلوت کردن و تنهایی فراهم شود
    اعتکاف های کنونی به مراسم عذاداری بی وقفه شبیه است تا اعتکاف

نظر شما
نام :

ایمیل :

از درج کامنت های توهین آمیز معذوریم
متن کامنت :
 


میدان نیوز
میدان نیوز
حوزه و روحانیت
حوزه و روحانیت
جوان انقلابی
جوان انقلابی
انقلابی شدن
انقلابی شدن
اصفهان شرق
اصفهان شرق
تبلیغات
تبلیغات
گفتمان نیوز
گفتمان نیوز
وعده صادق
وعده صادق