دوشنبه ۱۵ آذر ۱۳۹۵
اخبار اصفهان
سرتیتر اخبار
سرویس: فرهنگ و هنر
چاپ خبر
۱۲:۴۱ - ۱۳۹۴/۱۰/۲۴
images (5)
حمام های تاریخی ؛
 گرمابه های قدیمی اصفهان + تصاویر   

شاید كمتر كسی بداند كه ایرانی‌ها بیشتر از ۳هزارسال پیش توی شهرهایشان حمام عمومی داشته‌اند و احتمالا اولین حمام تاریخ را جمشید پادشاه پیشدادی ایران ساخته است.

به گزارش ندای اصفهان ، ایرانیان از دیرباز به حفظ نظافت بدن و شستشوی همیشگی آن اهمیت فراوان می‌داده‌اند، خصوصاً بعد از اسلام
قبل از اسلام پیروان آیین مهر و زردشت توجه به پاکیزگی داشته و آب که مظهر پاکیزگی است از قداست فوق العاده برخوردار بوده.
کلمه پادیاوی یعنی غسل،وضو،پاک کردن و پاکیزه نگاه داشتن که واژه پاسیو هم به همین منظور است از آن زمان ریشه گرفته،پاسیو همان محل تمیزکردن و در مساجد به وضوخانه گفته می‌شده است.

این واژه در زبان فرانسه به patioتبدیل شده و دوباره به ایران بازگشته به صورت پاسیو به کار گرفته شده است.

واژه گرمابه مرکب از دو کلمه گرم و آبه به معنی مکانی است که دارای آب گرم باشد؛ مانند سردابه (ساختمان سرد)، گورابه (قبرستان یا مقبره).

حمام در تمام شهرها و روستاهای ایران در کنار مساجد به صورت زوجی (زنانه و مردانه) ساخته شده و قبل از اذان صبح باز می‌شدند.

هر حمام دارای سردخانه، گرمخانه، محل شستشوی بدن، خزینه، محل نشستن و لباس پوشیدن و….. بوده است.

حمام ها در زیرزمین ساخته می‌شده‌اند تا اولاً از سرمای زمستان محفوظ باشند و ثانیاً آب سطحی جاری در جوی‌ها بتواند در بالاترین مخزن آن جاری شود.

حمّام خسروآقا: 

 این حمّام در شمال شرقی خیابان سپه فعلی و در شمال میدان چهار حوض قدیم اصفهان قرار داشت. این حمّام را یکی از خواجه‌سرایان سلاطین صفویه به نام خسروآقا با اسلوب و استحکام خاصی ساخته بود. حمّام خسروآقا از نظر معماری و مصالح ساختمانی و وسعت، جزء بناها و آثار تاریخی محسوب می‌شد. آب مصرفی آن از چاه تأمین می‌گردید و هم سطح زمین ساخته شده بود و از نظر اکسیژن و بهداشت کمبود نداشت. از این حمّام بسیار زیبا داستانهای جالبی به یادگار مانده است. چند سال قبل افرادی ناشناس(!) این حمّام را شبانه با عنوان و بهانه تعریض خیابان خراب کردند، که هم از طرف مردم و هنرمندان و علاقمندان تاریخ و فرهنگ و آثار معماری ایران و هم از سوی سازمان یونسکو بسیار اعتراض و سر و صدا ایجاد کرد. حمّام شاه: این حمّام در بازار اصفهان قرار دارد. اگرچه بانی و سازنده آن معلوم نیست اما از مجلل‌ترین و زیباترین حمّامهای اصفهان بوده است. حمام شاه با سنگهای مرمر و کاشیکاریهای زیبا و نقاشیهای ارزشمند تزئین یافته است. در این حمّام چاله حوضهایی جهت آب‌بازی و شنا وجود داشته که در حال حاضر هم وجود دارد، ولی چند سالی است که از آن استفاده نمی‌شود.

images (2)

حمّام علی قلی آقا:

مجموعه تاریخی علی قلی آقا از اثرات هنری معماری و شهر سازی دوران پر عظمت صفویه است که درمحله بید آباد واقع گردیده و شامل بازار و چهار سوق -مسجد- مکتب خانه -حمام- زور خانه و کاروانسراو دکاکین کسبه مختلف بوده و متآسفانه به مرور زمان قسمتهایی از این مجموعه تخریب و  بجای  آن بناهای جدید احداث گردیده است و سایر قسمت های باقی مانده  نیز احتیاج مبرم به مرمت و  احیاءداشته که خوشبختانه با توجه به ارزشهای خاص تاریخی هنری این مجموعه مرمت آن با اعتبارات مالی شهرداری منطقه یک و توسط سازمان نو سازی و بهسازی شهر اصفهان در سال ۸۲ شروع و در سال ۸۳ باتمام رسیده است .

بر روی طاق ها و دیوارها نقاشی هایی مربوط به اواخر صفویه به چشم می خورد که بعضی از آنها در دوره پهلوی تراشیده شده و جای خود را به نقاشیهای رنگ روغن ساده ای داده است که شخصی گمنام از خود برجا گذاشته است. اما کاشی کاریهای ظریف حمام توجه هر بیننده ای را به خود جلب می کند. رنگ بندی مناسب آنها در قسمت ورودی  و رختکن، بسیار استادانه است ضمن اینکه تصویری در کنار استخر بزرگ حمام مشاهده می شود که منسوب به بانی حمام، علیقلی خان می باشد.

حمام علیقلی خان اصفهان 

  یکی از نکات جالب این گرمابه، سیستم نوردهی آن است. روشنایی از روزنه هایی تأمین می شود که بر روی سقف گنبدی شکل حمام تعبیه گردیده، دراین روزنه ها شیشه های محدبی و عدسی شکل وجود دارد. خاصیت محدبی این شیشه ها علاوه بر جلوگیری از اتلاف انرژی،باعث شکست نور شده و روشنایی را پخش می کند. در واقع مهندسان  و معماران بنا از خاصیت ذره بین، برعکس استفاده نموده و براحتی فضای داخل حمام را روشن کرده اند. ویژگی جالب دیگر اینکه شیشه ها از یک طرف نور را عبور می دهند و کسی که در پشت بام باشد نمیتواند داخل حمام را ببیند.

حمام علیقلی خان اصفهان 

    استفاده از حمام برای همه مردم آزاد بوده و از سحرگاه تا نیم روز مردها، و از ظهر تا غروب زنان استحمام می کردند. البته در بعضی دوره ها مانند دوره قاجار، ثروتمندان و افراد با نفوذ ساعاتی گرمابه را قرق یا اجاره می کردند و اجازه ورود را تا زمانیکه خود مشغول استحمام بودند به مردم عادی نمی دادند.

حمام علیقلی خان اصفهان 

   مخزن حمام از سوختن چوب و زغال گرم می شد و حتی دود حاصل از آن را به داخل لوله هایی که در کف وجود دارد هدایت می کردند تا برای ضدعفونی و گرم کردن سایر قسمتها نیز مورد استفاده قرار بگیرد، بدین ترتیب ازکمترین انرژی موجود، به بهترین وجه استفاده می کردند.

   در چند جای حمام در کنار حوضچه ها، سنگ های یک تکه و سفید رنگی به اندازه یک متر دیده می شود که سطح آنها آجدار و دارای برجستگی های ملایمی است. تعجب نکنید اگر بگوئیم که از این سنگها برای ماساژ دادن استفاده می کردند. این سنگها مانند تکیه گاه صندلی و عمود بر حوضچه ها طراحی شده اند و از حفره بالای آنها آب گرم  بر سطح آجدار جاری می شد ونقش یک ماساژور را بازی می کردند.

حمام علیقلی خان اصفهان 

    آب به خاطر اختلاف سطح میان مخازن و حوضچه ها و فواره ها، به گردش در می آمده و برای به جریان انداختن آب، لوله ها را شیب دار طراحی کرده اند. یکی از مواردی که هنگام بازدید حمام توجه شما را به خود جلب خواهد کرد وجود تعداد زیادی  فواره ها و جوی های آب است که تقریبا همه جا دیده می شوند. این فواره ها باعث میشوند تا صدای دلنشین آب در فضای بسته حمام بپیچد و در همه جا به گوش برسد تا کسانی که برای شستشو به گرمابه آمده اند، ساعتی به آرامش برسند و خاطر از دغدغه های روزمره بشویند. جالب است بدانیم از نظر روانشناسان صدای آب، تأثیر بسیار مثبتی بر اعصاب و روان انسان دارد و بسیاری از بیماری های روحی را درمان می کند. و جالب تر اینکه پدران ما در گذشته های دور و نزدیک بخوبی  به این نکته واقف بودند به همین دلیل است که در بیشتر آثار معماری و تاریخی ایران مانند مساجد و باغ ها، آب به عنوان عنصری حیاتی و مقدس تلقی می شده وجوی ها و فواره ها، جزء جدانشدنی عمارت ها به شمار می آمدند.

 

ویژگیهای این حمام چیست ؟

این حمام مانند دیگر بناهای تاریخی ایران دارای معماری با ارزش و در نوع خود قابل توجه است.

از نکات بسیار با اهمیت آن قرار گیری این حمام در دل یک بافت محله با عناصر متفاوت است .فضاهای این حمام عبارتند از فضاهای اصلی شامل : بینه – میاندر – گرمخانه و  چال حوض  و فضاهای خدماتی شامل :ورودی هشتی – نوره کش خانه – خزینه و … فضاهای تاسیساتی مانند انبار سوخت – گاو رو (محل کشیدن آب از چاه )و کانالهای گربه رو (محلهایی به صورت کانال در زیرفضاهای حمام قرار گرفته که ضمن رد شدن تنبوشه ها (لوله های سفالی انتقال آب) حرارن را نیزبه کف حمام منتقل می کردند ) میشود.

آب این حمام از جایی تآمین می شده که از نهر مادی منشعب از آب زاینده رود بوده است .

حمام علی قلی آقا  دارای تزئینات و نقاشی های از سه دوره تاریخی صفوی با تلفیقی از کاشیکاری و آهکبری – نقاشی و کاشیکاری قاجار – و نقاشی کوچه بازاری دوره پهلوی است . که این مجموعه تزئینات از جاذبه های بسیار در خور توجه این حمام تاریخی است .

از آنجا که این بنا پس از احداث در دوره های بعدی نیز مورد استفاده قرار میگرفته تعمیرات  ویا الحاقاتی به صورت نا درست  در بنا صورت پذیرفته است که در هنگام مرمت تمامی آنها اصلاح شده و با لایه برداری بین سه تا پنج  لایه پس از رسیدن به اولین لایه تزئینات دوره های مختلف حمام قابل دسترسی باشد .

 

حمام سلطان امیر احمد کاشان

این حمام نمونه‌ای از زیباترین حمام‌های ایران از نظر معماری، تزئین و کاربرد فضاها به شمار می‌رود.

این حمام با وسعت ۱۰۰۰ متر مربع نام خود را از امامزاده سلطان امیراحمد (نوه امام جواد (ع)) که بقعه آن حضرت در مجاورت آن می‌باشد گرفته است.

حمام سلطان امیر احمد کاشان، شامل دو بخش سربینه و گرم‌خانه است. سربینه فضایی با قاعده ۸ ضلعی است که ۸ ستون آن را به دو فضای متفاوت تقسیم کرده است.

فضای میانی محل تردد و عبور است و با سقف رسمی بندی مرتفع وکاشی معرق پوشیده شده است، فضای پیرامون(صفه‌ها)، که کف آن بالاتر است، محل رخت کن و استراحت است.

راه خروج از سربینه و ورود به گرم‌خانه، با دو چرخش ۹۰ درجه از طریق میان‌در است. چهار ستون در میانه، گرم‌خانه آن را به ۳ بخش تقسیم کرده است. دو قسمت طرفین که نسبتا کوچک‌تر بوده و هر یک حوضی در میانه دارد.

دیوارهای این حمام با کاشی‌های آبی فیروزه‌ای و زرفام به شکل زیبایی تزیین شده است. فضاهای حمام سلطان امیر احمد کاشان، متشکل از پیشخوان، هشتی، راهروهای ارتباطی، سربینه، سرماخوان، گرماخوان، صفه شاه نشین، خزینه، اتاق تنظیف، سرویس‌های بهداشتی، و دو حلقه چاه آب می‌باشد.

بام این حمام، یکی از زیباترین بام‌های گنبدی شکل ایران بوده که روی هر گنبد، شیشه‌های عدسی محدب قرار گرفته تا ضمن تامین نور کافی برای قسمت‌های مختلف حمام، مانع دید به داخل شود.

ahmad.jpg11

                       

حمّام خواجه‌ها:

این حمّام در پشت مطبخ و جنب عمارت دولتی ساخته شده که یادگاری از دوران صفویه است. گویند زمانی که سیف‌الدوله، سلطان محمدمیرزا، شالوده بنای عمارتی را در این محل می‌ریخته، در حین کند و کاوی که به عمل آمده، این حمّام از زیر خاک بیرون آمده و عجب اینکه سالم و بدون عیب باقی مانده بود. این حمّام که یکی از بهترین و زیباترین حمّامهای زمان خود بود، از سنگهای مرمر عالی و کاشیهای مرغوب و دیگر مصالح خوب ساخته شده بود. چند سال قبل آزمندان، به طمع مصالح گرانبهای آن، حمّام را خراب کرده و مصالح آن را تاراج کرده و به فروش رسانیدند.

download

حمام شیخ بهائی

مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، خیابان عبدالرازق، کوچه شیخ بهائی واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۹ تیر ۱۳۷۷ با شمارهٔ ثبت ۲۰۶۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۱]حمام شیخ بهائی معروف ترین حمام شهر اصفهان، توسط شیخ بهائی (م۱۰۳۰ق) در۱۰۲۵ق در عهد شاه عباس، طراحی و ساخته شده است. حمامی تاریخی که میان مسجد جامع و هارونیه در بازار کهنه، نزدیک بُقعه معروف به «درب امام» واقع شده است. به واسطه ویژگی منحصربه‌فرد خود با افسانه‌ها و داستان‌های گاهی متناقض آمیخته شده است.

 

نقاشی‌های موجود در گرمخانه شیخ بهائی

سوخت گرمخانه

مردم اصفهان از دیرباز عقیده داشته‌اند که گُلْخَن(آتشخانه) این گرمابه را شیخ بهائی چنان ساخته که با شمعی گرم می‌شد و در زیر پاتیل گُلْخَن، فضای تهی تعبیه کرده و شمعی افروخته در میان آن گذاشته و آن فضا را بسته بود و شمع تا مدّتهای مدید همچنان می‌سوخت و آب‌ حمام بدان وسیله گرم می‌شد. در باب سوخت این گرمخانه نظرات متفاوتی ارائه شده است که به واسطه نبود شمع گرمخانه و عدم انجام تحقیقات جامع از نظریه فراتر نرفته و قابل اثبات نبوده.

جدی ترین نظریه در باب سوخت این گرمخانه، سیستم سفالینه لوله کشی زیرزمینی هست که حد فاصل آبریزگاه مسجد جامع و این حمام وجود داشته که احتمالاً با روش مکش طبیعی گازهایی چون متان و اکسیدهای گوگردی به مشعل خزینه حمام هدایت می شده و به عنوان منبع گرما در مشعل می سوخته و یا این که مستقیماً این گازها را از مواد زاید دفع شده در خود حمام جمع آوری می کردند و مورد استفاده قرار می‌دادند. همچنین بنا بر صحبت ساکنین قدیمی محله، در پشت گرمخانه مُردابی دست ساز موجود بوده که آب فاضلاب به آن جاری بوده و می‌توان این احتمال را داد که گاز مورد نیاز از این مُرداب دست ساز تامین میشده است.

در ارتباط با شمع ساخته شده به دست شیخ بهائی هیچگونه اطلاعاتی در دست نیست به جز اینکه از جنس طلا بوده که احتمالاً همین عامل باعث سرقت آن شده. به طور خاص در ۱۰۰ سال اخیر با بی توجهی و تغییر کاربری بخش‌هایی از فضای گرمخانه و الحاق شدن عناصر جدید، شناسایی و درک فضاها و سیستم سنتی گرمایش گرمخانه غیرممکن شده است.

گرماخانه شیخ بهائی دارای دو سربینه (رخت کن حمام) که سربینه بزرگ متعلق به مردان و سربینه کوچک متعلق به زنان است تشکیل شده. دارای استخر و تعداد خزینه و آب انبار هست.

بخش استخر آن اکنون در تصرف بخش خصوصی هست و به عنوان کارخانه ریسندگی استفاده می‌شود. تا ۲۰ سال پیش همچنان این بنا به عنوان حمام استفاده میشده تا سرانجام تعطیل شده و بعد از ۱۰ سال رها شدن در اختیار سازمان میراث فرهنگی قرار گرفت.

download (1)

 حمام تودشکچو

مربوط به دوره پهلوی است و در اصفهان، تودشک محله، تودشک چویه واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۱ مرداد ۱۳۸۴ با شمارهٔ ثبت۱۲۳۱۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

download (2)

حمام جارچی

مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، خیابان حکیم، بازار باغ قلندرها واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۴ اسفند ۱۳۸۳ با شمارهٔ ثبت۱۱۵۴۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

download (3)

images

حمام درب امام

مربوط به دوره صفویدوره قاجار است و در اصفهان، خیابان عبدالزراق، کوچه درب قصر، کوچه شهید بنی لوحی، جنب آستانه درب امام واقع شده و این اثر در تاریخ ۶ اسفند ۱۳۸۵ با شمارهٔ ثبت ۱۷۴۸۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

images (1)

حمام شاه

مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، میدان امام، بازار مخلص، جنب بانک سپه واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۷ اسفند ۱۳۸۱ با شمارهٔ ثبت ۷۶۴۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

images (2)

حمام شاه علی

مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، خیابان عبد الرزاق، محله جماله واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۱ مرداد ۱۳۷۶ با شمارهٔ ثبت۱۹۰۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۱]

 download (4)

حمام شاهزاده

مربوط به اواخر دوره صفوی است و در اصفهان، خیابان مسجد حکیم، کوچه شاهزاده‌ها، نبش بازارچه نوی شرقی واقع شده و این اثر در تاریخ ۱ آبان ۱۳۵۴ با شمارهٔ ثبت ۱۱۱۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[

download (6)

حمام وزیر

مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، خیابان عبدالرزاق، بازار محمد جعفر آباده‌ای واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۸ مهر ۱۳۷۵ با شمارهٔ ثبت ۱۷۵۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

download (7) images (3)

دو حمام رهنان

مربوط به دوره صفوی است و در ۶ کیلومتری اصفهان، محله رهنان واقع شده و این اثر در تاریخ ۶ دی ۱۳۴۷ با شمارهٔ ثبت ۸۲۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.[۱]

download (8) images (4)

حمام رئیسه

این حمام که قدمت آن به دوره صفویه می‌رسد در استان اصفهان، خیابان ۲۲ بهمن شهر آران و بیدگل قرار دارد.

حمام رئیسه و ملحقات آن در زمینی به مساحت ۹۷۰ متر مربع با ۴۵۰ متر مربع زیر بنا ساخته شده است.

این حمام دارای ۲ در ورودی مجزا برای خانم‌ها و آقایان، همچنین ۳ فضای اصلی گرمخانه، سردخانه، و میاندر و بخش‌های متصل به آن شاما دستشویی و دوش‌ها است.

مصالح به کار رفته در این بنا شامل، خشت، گچ و آهک برای اندود، کاشی و آجر برای استفاده در فضاها و همچنین سنگ است.

حمام رئیسه در سال ۱۳۸۴ توسط سازمان میراث فرهنگی و گردشگری با شماره ۱۴۱۶۴ در فهرت آثار ملی ایران به ثبت رسید.

raeeseh

حمام فین کاشان

در مجموعه‌ باغ فین کاشان ۲ حمام کوچک و بزرگ وجود دارد که هر یک داراى خزینه و حوض‌هاى متعدد آب هستند.

حمام کوچک آن از حیث معمارى چندان مهم نیست؛ اما حمام بزرگ آن با ستون‌هاى مرمرى و سقف نقاشى شده، بسیار جالب توجه است.

در حمام کوچک باغ فین واقعه قتل امیرکبیر (قهرمان مبارزه با استعمار در دوره قاجار) روى داده است و از این حیث، ارزش و اعتبار تاریخى دارد.

این حمام قدیمی به خاطرقتل میرزا تقی‌خان امیرکبیر صدراعظم ناصرالدین شاه قاجار در ۲۰ دی ۱۲۳۰ هجری خورشیدی مشهور است.

در قسمت جنوبی باغ فین دو حمام وجود دارد که به حمام کوچک و بزرگ معروف است، حمام کوچک از آثار دوره صفویه و همراه با بنای اولیه باغ فین ساخته شده‌است. حمام بزرگ در دوران قاجاریه به وسیله فتحعلی شاه ساخته شده‌است.

حمام بزرگ مخصوص امرا و حمام کوچک اختصاص به استفاده خدام داشته‌است. در هر یک از حمام‌ها قسمت‌هایی شامل ورودی، گرمخانه، آبنما، خزینه، محل نظافت و سربینه (رختکن) به چشم می‌خورد.

fin.jpg4

کانال‌هایی جهت تعویض آب خزینه‌ها و حوضچه‌ها در کف حمام‌ها وجود دارد. دیوار حمام‌ها با عایق رطوبتی مخصوص – ماسه، آهک یا ساروج – پوشانده شده‌است.

این حمام دارای دالان‌ها و راهروهای زیادی است و معماری زیبایی دارد.

حمام های تاریخی کاشان، از جمله آثار باشکوهی هستند که در دوران صفوی مورد ستایش جهانگردان داخلی و خارجی گردیده، به طوری که شاردن فرانسوی می‌گوید : «گرمابه های کاشان فوق العاده عالی ، خوب و تمیز هستند».

این حمام ها با معماری عالی ویژگی‌های خاص یکی از پنج عنصر اصلی شهر (مسجد، بازار، خانه، حمام، آب انبار) به شمار می‌آید.

از جمله حمام‌های معروف کاشان می‌توان به گرمابه‌های باغ فین، حمام سلطان امیر احمد، حمام گذرنو، حمام عبدالرزاق خان، حمام محتشم و… اشاره کرد.

مجموعه باغ فین کاشان در سال ۱۳۸۲ در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد.

fin.jpg10

از جمله حمّامهای معروف دیگر اصفهان حمّامهای زیر را می‌توان نام برد:

حمّام شاهزاده ها، در بازار صباغان اصفهان ‌

حمّام بیگدلی، در شمال شرقی میدان نقش جهان

حمّام خواجو در مغرب چهارباغ صدر اصفهان

حمّام شیخ بهایی در حوالی مسجد جمعه، از این حمّام داستانهای شگفت‌انگیزی نقل می‌شود، از جمله اینکه با یک شمع آب آن گرم می‌شده است.

حمّام سنگ حمّام چیت‌سازها، در محلّه نو

حمّام ذوالفقار، در بازار بزرگ نزدیک مسجد و مدرسه‌ای به همین نام

حمّام رستم‌خان و حمّام سیف‌الدین و حمّام میرزا روح  الله در قلعه بزرگ

حمّام لله بیک، در بازار بزرگ

حمّام ساروتقی، دربازار ساروتقی

حمّام شیخ لطف الله، در ظلع شرقی میدان نقش جهان

حمّام ‌تراشها، در نزدیکی مسجد جامع عتیق

حمّام مشیرالملک و حمّام شیرعلی که از شهرت خاصی برخوردار بوده است.

حمّام کربلایی از دلقکهای معروف شاه عباس که شهرت خاصی داشته و در دردشت واقع بوده است.

از حمّامهای دیگر دردشت حمّام ملاشمس، حمّام جوجی، حمّام وزیر، حمّام شورا، حمّام شیخ و حمّام آقاشیر را می‌توان نام برد.

در محلّه خواجو حدود بیست حمّام وجود داشته است. از جمله حمّام تیموربیک و حمّام میر قاسم بیک. حمّام عباسی نیز از حمّامهای مشهوری بوده که در دروازه عباسی قرار داشت.

به طور کلی در زمان صفویه ۲۷۳ باب حمّام در اصفهان دایر بوده، بعضی از این حمّامها هنوز دایر است و بسیاری از آن خراب و متروک گردیده است. در قرن اخیر بسیاری از حمّامهای اصفهان بهداشتی گردید و خزینه که عامل انتقال میکرب بود به دوش تبدیل شده است. داستان مکرم و امام جمعه اصفهان در حمّام عمومی که باعث بستن خزینه‌ها شد، بسیار آموزنده و از ابتکارات مکرم اصفهانی بوده است. حمّامهای عمومی به نمره اختصاصی و عمومی تقسیم گردیده و همه آنها دارای دوش آب سرد و گرم می‌باشد.

انتهای پیام/

منابع :  همشهری آنلاین – ویکی پدیا – نگاه مدیا

             

برچسب‌ها: , , , , , , ,

FacebookTwitterGoogle+TelegramWhatsAppLineYahoo MessengerLinkedInPinterestTumblr

مطالب مرتبط

نظر شما
نام :

ایمیل :

از درج کامنت های توهین آمیز معذوریم
متن کامنت :
 


میدان نیوز
میدان نیوز
حوزه و روحانیت
حوزه و روحانیت
جوان انقلابی
جوان انقلابی
انقلابی شدن
انقلابی شدن
اصفهان شرق
اصفهان شرق
تبلیغات
تبلیغات
گفتمان نیوز
گفتمان نیوز
وعده صادق
وعده صادق