پنج شنبه ۱۸ آذر ۱۳۹۵
اخبار اصفهان
سرتیتر اخبار
سرویس: فرهنگ و هنر
چاپ خبر
۱۰:۱۸ - ۱۳۹۴/۰۴/۲۷
اصفهان
محمدسجاد احمدی
 مجمع مجمع ها؛ گزارش راهبردی در صدور مدل کار فرهنگی شهر اصفهان   

مجمع، جمعی است جوان و اسلامی که هدفش ارتقای سطح دانش، ایمان و نشاط اعضایش است. سرویس فرهنگی صاحب نیوز گزارشی مجمل اما راهبردی را جهت گسترش و صدور مدل کار فرهنگی شهر اصفهان منتشر می نماید…

ندای اصفهان، سرویس فرهنگی: مجمع، جمعی است جوان و اسلامی که هدفش ارتقای سطح دانش، ایمان و نشاط اعضایش است. سرویس فرهنگی صاحب نیوز در ادامه سیاست معرفی مراکز فرهنگی شهر اصفهان، اکنون گزارشی مجمل اما راهبردی را جهت گسترش و صدور مدل کار فرهنگی شهر اصفهان منتشر می نماید. این گزارش علاوه بر آنکه در سایت های خبری تحلیلی منتشر شده است، به مسئولین ذی ربط نیز ارسال خواهد گشت.

 ***

محمد سجاد احمدی- مجمع، جمعی است جوان و اسلامی که هدفش ارتقای سطح دانش، ایمان و نشاط اعضایش است. در تعریف پیش روی ما محور این جمع شدن در ابتدا، دبیرستان است.

اصلی ترین نیروهای مجمع، دانشجویانی هستند که با دانش آموزان آن مدرسه فعالیت و همکاری می کنند. اکثر قریب به اتفاق این دانشجویان از دانش آموختگان همان دبیرستان هستند.

دانشجویان با دانش آموزان تشکیل گروه های دوستی می دهند. بنیان اصلی مجمع همین گروه ها می باشد.

 لزوم تشکیل گروه:

یکی از مهم ترین مولفه های شخصیت در نوجوان، دوستان وی در آن دوران هستند. ویژگی اصلی نوجوانی کسب استقلال و شکل گیری شخصیت اجتماعی است. در این میان وجود یک گروه دوستی سالم یکی از نیازهای اساسی هر نوجوان است و از دغدغه های اصلی بحث تربیت به حساب می آید.

بسیاری از ارزش های هر فرد در سال های دبیرستان در گروه های دوستی شخص شکل می گیرد. این مقطع سنی از لحاظ مسائل شخصیتی، اعتقادی و اخلاقی مقطع بسیار مهمتری از آموزش و پرورش می­باشد. زیرا در سال های بعد بسیاری از این خصوصیات در فرد شکل یافته است و تغییر آن نیازمند صرف انرژی بیشتری است.

 لزوم حضور دانشجو:

بیان شد که در سنین نوجوانی بهترین مقطع سنی است که ارزش ها و باورهای اعتقادی اخلاقی در شخص شکل می گیرد. تجربه ها در امر تربیت نشان داده است که بهترین راه انتقال این باورها و مفاهیم، انتقال در  طول زندگی و در ساحت عمل است. این انتقال در چهارچوب ارتباط انسانی نزدیک و دوستی پدید می آید.

در سال های گذشته سه روش عمده برای انتقال مفاهیم وجود داشته است:

۱- روش مرید و مرادی:

این روش به دلیل آسیب هایش از جمله فلج نمودن بخشی از تفکر، پیشنهاد نمی شود.

۲- روش کلاس درس و آموزش مستقیم:

آموزش پرورش خود در طول ارتباط ۱۲ ساله خود با دانش آموز این روش را پیگیری می کند و کمبودی در این روش احساس نمی شود.

۳- روش حاضر بودن مربی

در اینجا منظور همان حضور یک مربی در یک گروه دوستی است. در این روش، آموزش هم مستقیم و هم غیر مستقیم است.

الف- مستقیم: سرگروه یا همان مربی در موقعیت های مختلف می تواند بحثی را مطرح کند، مفهومی را منتقل کند و یا مقوله ای را آموزش دهد. او می تواند بنا بر توان خود و نیاز گروه، حلقه بحث، کلاس درس، کارگاه آموزشی و … تشکیل دهد.

ب- غیر مستقیم: افراد گروه به رفتار سرگروه می نگرند و از او ناخودآگاه الگو می­گیرند. در اینجا حتی فعالیت­های تفریحی نیز می تواند جنبه آموزشی و فرهنگ سازی غیر مستقیم داشته باشد.

ارزش های محوری و مورد تاکید سرگروه در گروه می تواند نهادینه شود و اعضای گروه این ارزش ها را در میان خود نگه داشته، تقویت کرده تبدیل به هنجار رفتاری خود می کنند. چنانچه این فرآیند تولید، نگهداری و تقویت ارزش مستمر شود، در وجود نوجوان نهادینه می­شود.

مثال: سرگروه بر اقامه نماز اول وقت تاکید می کند و خود در حالات مختلف عامل می شود. نوجوان نگاه کرده تاثیر می­پذیرد. چنانچه این عمل در میان چند نفر از اعضای گروه دنبال شود این فعل نیک به هنجاری اساسی در گروه تبدیل می شود و در میان اعضای گروه مانده در طی زمان تقویت می­شود. این روش آموزشی غیرمستقیم بر کل زندگی شخص تاثیر می­گذارد.

در این میان تاکید بر مربی جوانی می باشد که با دانش آموز اختلاف سنی چندانی نداشته باشد. در اینجا دانشجویان پیشنهاد می­شوند. دانشجو می تواند ارتباط انسانی موثری بدون دغدغه­های مزاحم با دانش آموز داشته باشد زیرا او به نسبت سایرین راحت تر می­تواند با دانش آموز ارتباط عاطفی داشته باشد. وی به دلیل فضاهای مشترک می تواند با دانش آموز همدلی، همزبانی و همراهی داشته باشد.

حضور طلاب در این مسئولیت با وظایف اجتماعی آنان بیشتر هماهنگ است ولی با سه مشکل اساسی در این گروه مواجهیم:

۱- از آن­جا که در زمانه­ی دنیا محوری واقع شده­ایم و دانش­آموزان فرد سرگروه را در انتخاب راه الگو قرار می­دهند و از آن­جا که معمولا انتخاب راه طلبگی با بهره­مندی­های پائین دنیوی همراه است، خانواده­ها (حتی خانواده­های مذهبی نیز) نسبت به انتخاب این راه برای دانش­آموزان موضع می­گیرند و تبعا حضور دانش­آموز در مجموعه را تحت تأثیر قرار می­دهد.

۲- معمولا فارغ التحصیلان یک مدرسه را دانشجویان تشکیل می­دهند و موارد نادر و معدودی از آن­ها را طلاب تشکیل می­دهند و لذا مجبور به استفاده از طلبه­های غیر فارغ التحصیل مدرسه هستیم که زبان مشترک، احساس همسانی و اشتراک در درک فضای تحصیل، برای مربی و متربی از بین می­رود.

۳- طلاب در سال­های اول تحصیل فقط مشغول به دروس خود می­باشند و وارد فضای تبلیغ نمی­شوند و دیر وارد شدن آن­ها به این فضاها باعث زیاد شدن اختلاف سنی مربی و متربی وتفاوت دغدغه­ها و کم شدن فضاهای مشترک بین آن­هاست

انتخاب دانش­جویان به عنوان مربی در این سیستم، یک ضرورت دوران گذار است و نه یک ایده­ آل فرهنگی

سرگروه که مسئولیت یک گروه را بر عهده می­ گیرد باید سه ویژگی اساسی را داشته باشد: (ویژگی های مذکور حداقل­ ها می باشند)

۱- پیگیر باشد و نسبت به مسائل فرهنگی و تربیتی پردغدغه باشد.

۲- از حداقلی از توانایی های فکری و اعتقادی برخوردار باشد.

۳- در رفتار فردی، حسن اخلاق داشته باشد.

 لزوم وجود مجمع:

مجمع محل جمع شدن ماست. جایی که گروه ها به واسطه حضور داشتن در آن مفهوم پیدا می­کنند. در مجمع است که دانش آموز یک زندگی اجتماعی را تجربه می کند. فعالیت های گوناگون خواه آموزشی خواه تفریحی، همه و همه در قالب یک اجتماع معنا یافته و وقوع آن­ها برای دانش آموز یک زندگی کوچک است که به واسطه آن نوجوان خودش را می شناسد.

در آینه جمع است که نوجوان شخصیتش شکل می­گیرد و به دنبال آن استعدادها، توانایی ها و علاقه های خودش را می­یابد. به جرات می توان گفت در نظام آموزش و پرورش امروز خلأ چنین مقوله ای احساس می­شود. در نظام آموزشی موجود تجربه کار جمعی به ندرت پیش می­آید و به دنبال آن، استعدادها و علایق شخص در جنبه­های مختلف پنهان می ماند.

در یک کلام، مجمع جایی است که گروه های دوستی در آن هویتی واحد می یابد و اعضا با حضور در آن خودشان را بهتر می شناسند. با توجه به آن که مبنای تشکیل این گروه ها، بر پایه اعتقادات و ارزش های اسلامی است، گفته های گذشته به حفظ و تقویت این باورها نیز می انجامد.

 لزوم حضور در مدرسه:

تمامی بحث های گذشته باید در ظرفی مکانی معنا یابند. ما این مکان را خود دبیرستان می دانیم. دبیرستان بهترین مکان برای استقرار مجمع است. مجمع در حول دبیرستان شکل می گیرد. با حضور فیزیکی در یک دبیرستان یک مجمع سریع تر می تواند به هویت خاص خود برسد. همچنین هویت خاص مجمع می تواند بر فضای کلی فرهنگی مدرسه نیز تاثیر بگذارد.

دبیرستان مکانی است که در آن مخاطب بکر و فراوانی وجود دارد. همچنین جای خالی فعالیت های فرهنگی در بسیاری از دبیرستان ها احساس می شود. این نیاز در این مقطع سنی و در خود مدارس بیش از هر جای دیگری احساس می شود.

نظام آموزش و پروش به دلیل محدودیت های خاص خود نمی تواند این مقولات را در دبیرستان پیگیری کند. تجربه سالیان گذشته این مطلب را به خوبی اثبات می کند؛ لذا اشخاصی دیگر، از دانشجویان و بزرگترها باید به مکان دبیرستان بازگشته و بر مبنای قوانین آموزش پرورش و دغدغه های فرهنگی شان، دانش آموزان آن دبیرستان را مخاطب فعالیت های خویش قرار دهند. بهتر آن است که این بزرگترها از دانش آموختگان همان مدرسه باشند تا راحت تر بتوانند با دانش آموزان فضا و زبان مشترک پیدا کنند.

حضور در مدرسه نیز چون دانشجو بودن مربیان یک ضرورت دوران گذار است.

از آن­جا که متأسفانه حضور جوانان به طور دائمی در مساجد کم شده است و محور فعالیت مجمع در مکانی باید باشد که مخاطب در آن فضا دائما حضور داشته باشد و به نحوی در آن مکان زندگی کند، مدرسه (اعم از راهنمایی یا دبیرستان) برای شروع و عضوگیری بهترین مکان می­باشد و از آن­جا که دانش­آموز با گذراندن دوران تحصیل ناخواسته آن مکان مشترک را از دست می­دهد و دانشجویان ناخواسته به مکان های مختلفی پراکنده می­شوند، مسجد در این دوران می­تواند مکان محوری برای ادامه فعالیت باشد و لذا محور فعالیت را از این به بعد مسجد قرار می­دهیم.

 چرایی کار ستادی:

هماهنگی و رصد مجمع ها کاری نیست که آموزش و پرورش با کادر اداری خود بتواند به تنهایی از عهده آن برآید (تجربه ای شبیه به انجمن­ اسلامی دانش آموزان رخ می­دهد). این امر باید بر عهده مرکزی باشد که از آموزش پرورش جدایی کامل ندارد اما مردمی تر و مستقل اداره شود. این مرکز که آن را ستاد می نامیم هیچ فعالیت اجرایی ندارد و دخالتی در فعالیت های داخلی مجمع ها نمی­کند بلکه صرفا به نظارتی کلی می پردازد. این ستاد مجمع ها را رصد کلی می کند و به سیاست گذاری می پردازد.

با توجه به جدید بودن حضور دانشجو و نیروی جوان در فضای مدارس ممکن است برای مجمع ها مشکل پدید آید. این ستاد از حضور دانشجویان در مدارس حمایت می کند. در کل وظیفه ستاد، پشتیبانی است. این در حالی است که ذات مجمع بر استقلال از آموزش و پرورش و مدرسه است. آموزش و پرورش و مدرسه نمی­توانند به مجمع به چشم یک جزء اداری نگاه کنند. بلکه باید مجمع در فضای دبیرستان در محدوده خود بتواند برنامه ها و توانمندی های خود را بروز دهد.

از طرف دیگر ستاد ناظر آن است که احکام اسلامی و کلیات قانونی جمهوری اسلامی ایران در مجمع رعایت شود. ناظرین ستاد هستند که می توانند تخلفات را شناسایی کرده و در مورد ادامه حمایت مالی از مجمع ­های متخلف تصمیم گیری نمایند.

حضور روحانیون و افراد با پتانسیل­های بالای دینی، مذهبی در ستاد و نظرات این افراد بر امور مجموعه­ها، بر غنای فرهنگی- مذهبی مجموعه­ها می­افزاید لذا مطلوب است که از روحانیون به خصوص در مباحث آموزشی و شورای عالی آموزش استفاده­ای مطلوب و بهینه کرد.

 بحثی دیگر:

امروز بحث تهاجم فرهنگی حقیقتی غیر قابل انکار است و نوجوانان ما از سنین پایین با رسانه های غربی و محصولات فرهنگی غرب در معرض تهاجمی گسترده قرار دارند. این شبیخون فرهنگی سبب شده است که نوجوانان ما از هویت ایرانی اسلامی خویش دور شده به ارزش ها و باورهای بیگانه روی آورند. وجود این خطر سال هاست که از جانب مقام معظم رهبری به مسئولان فرهنگی گوشزد می­شود.

حال سوال آن است که ما چه کنیم؟

پر مشخص است که دنیای غرب به دلیل انباشت تکنولوژی و ثروت می­تواند محصولات فرهنگی فراوانی تولید کند و این روند توقفی ندارد و هر روز نیز بر رشد تولید و ورود این پدیده های فرهنگی بر کشور ما افزوده می­شود. حال آن که ما ایرانیان به دلیل محدودیت منابع هرگر نمی­توانیم در تولید با غربیان رقابت داشته باشیم. ما هرچقدر هم در این بحث تلاش کنیم (که البته تلاش مقدسی است) باز هم از محصولات غرب از لحاظ کمیت و کیفیت (منظور کیفیت ساخت و تولید است نه کیفیت معنایی) عقب هستیم.

پس راهکار اساسی کدام است؟

راه های دیگر همه لازم است و مفید اما راهکار اساسی همانا ارتباط انسانی مؤثر است. ارتباط انسانی و اخلاق برترین روش هاست و می تواند زهر رسانه های غربی را بگیرد. محبت، همدلی و اخلاق چیزهایی هستند که در خورجین هیچ رسانه ای یافت نمی شود. اینجاست که با گذشت روزگار و افزایش تکنولوژی اهمیت گروه و سرگروه از بین نمی­رود.

مربی کسی است که با شخص ارتباط عاطفی برقرار می کند. این ارتباطات همگی برای خدا و برای اعتلای اسلام است. مفاهیم در پرتو این اخلاص و پیگیری منتقل می شوند. در چهارچوب این اجتماعات اسلامی است که نسل آینده گرایشات اسلامی دارد و این ها را به نسل بعدی خود منتقل می کند. در گروه است که هنجار برقرار می شود و ارزش شکل می­گیرد.

سرگروه دوست اعضاست و از خلق اسلامی و مهرورزی او، سایرین به اسلام و ارزش ها دعوت می­شوند. در پرتو این اعتماد و ارتباط انسانی است که دانش آموز مفهوم اسلامی را بهتر از رسانه ها از مربی می­گیرد و در خودآگاه و ناخودآگاه خود حفظ و تقویت می نماید.

آری این دقیقا چیزی است که مجمع ها دارند و رسانه ها ندارند.

 مجمع چیست:

همانطور که گفتیم مجمع، جمعی است که هدفش ارتقای سطح دانش، ایمان و نشاط اعضایش است. در تعریف پیش روی ما محور این جمع شدن در ابتدا، دبیرستان است.

اصلی ترین نیروهای مجمع، دانشجویانی هستند که با دانش آموزان آن مدرسه فعالیت و همکاری می کنند. اکثر قریب به اتفاق این دانشجویان از دانش آموختگان همان دبیرستان هستند.

دانشجویان با دانش آموزان تشکیل گروه های دوستی می دهند. بنیان اصلی مجمع همین گروه ها می باشد.

 گروه و سرگروه:

 این گروه های دوستی شامل دو رکن اصلی است.

الف- سرگروه دانشجوی واجد الشرایطی است که دانش آموخته همان مرکز است.

ب- دانش آموزان که اعضای اصلی گروه به حساب می آیند.

– گروه های دوستی به محوریت سرگروه در راستای ارتقای دانش، ایمان و نشاط قدم بر می دارند. به عنوان مثال کمک ها و همکاری های درسی، انواع تفریحات متناسب با نوجوانی و مباحث اعتقادی گوشه ای از فعالیت های گروه ها می تواند باشد.

– شایسته است که هر سرگروه با یک پایه تحصیلی کار کند. چنانچه در ابتدای فعالیت مجمع، تعداد اعضا کم باشند، سرگروه می تواند از پایه های دیگر هم عضو بگیرد.

– سرگروه باید حداقل یک روز در هفته در مدرسه حضور داشته باشد.

– اصل فعالیت سرگروه ها در ساعات غیر کلاسی است. فعالیت در ساعات کلاسی بسته به اجازه کامل مسئولان مدرسه دارد.

 مسائل زیر توسط هر مجمع به صورت بومی تعریف می شود:

– شایسته است مجمع ها پس از مدتی بنا بر احساس نیاز، اساسنامه داخلی برای خود تنظیم نمایند. این اساسنامه باید با کلیات تعریف مجمع و ضوابط آموزش و پرورش هماهنگی داشته باشد. اساسنامه سبب ساماندهی و سازماندهی فعالیت های مجمع است که از متن اعضای هر مجمع تولید می شود.

– هر مجمع باید یک نفر را به عنوان مدیر به ستاد معرفی کند. شایسته است انتخاب این مدیر به صورت انتخابی باشد به نحوی که اعضا نیز در آن دخیل باشند. گفتنی است مدیر هر مجمع باید به تایید ستاد برسد. انتصاب مدیر وظیفه مسئولان دبیرستان نیست بلکه ایشان تنها می­توانند به اعضای مجمع و ستاد مشورت دهند.

– فعالیت ها و برنامه ریزی هر مجمع توسط آن مجمع تعیین می شود و باید با کلیات تعریف مجمع و ضوابط آموزش پرورش هماهنگی داشته باشد.

– نوع همکاری هر مجمع با دبیرستان مربوطه با توافق مجمع و مسئولان دبیرستان تعیین می شود. در صورت بروز اختلاف، ستاد به بررسی و حل و فصل اختلاف بر می­آید

  وظایف مدیر مجمع:

مدیر مجمع از دانش آموختگان همان مرکز است و وظایف زیر را بر عهده دارد:

۱- حفظ کلیت مجمع، ساختار و اهداف آن

۲- ایجاد فضای تعاملی و توافقی با دبیرستان

۳- ارائه گزارش فصلی به ستاد

۴- همکاری با ناظر ستاد

 وظایف ستاد:

ستاد، رابط آموزش و پرورش با مجمع هاست و نقش آن نظارت، هماهنگی و سیاست دهی کلی مجمع ها می باشد.

۱- ارائه گزارش کلی به آموزش و پرورش

۲- تایید نهایی اساسنامه های مجمع ها (تطابق با تعریف مجمع و اهداف کلی آموزش و پرورش)

۳- تایید نهایی مدیر (تطابق با شرایط مدیر)

۴- رسیدگی به حل اختلافات میان دبیرستان و مجمع

۵- فرستادن ناظر

۶- شبکه عالی آموزش

 وظایف آموزش پرورش:

۱- اختصاص بودجه ثابت به هر مجمع (این بودجه در اختیار مدیر مجمع قرار می­گیرد)

۲- ایجاد فضای اعتبار و اعتماد در دبیرستان ها به منظور ورود دانشجویان

۳- چگونگی تشکیل ستاد

 ستاد:

– ستاد یک مکان مستقل دارد و آموزش و پرورش موظف است این مکان را فراهم کند.

– ستاد تعیین می کند که کدام مجمع تشکیل یافته است و اکنون باید بودجه ثابت را از آموزش و پرورش دریافت کند.

– ناظر ستاد است که تخلف را تشخیص می دهد و ستاد می تواند رأی به قطع بودجه بدهد.

– ستاد در امور داخلی مجمع ها دخالت نمی­کند.

– ستاد مرجع اختلاف میان دبیرستان و مجمع است. مادامی که از سوی دبیرستان و مجمع درخواست نشده به اختلافات با مدرسه رسیدگی نمی­کند.

– ستاد بر مبنای آیین نامه انضباطی، عملکرد کلی مجمع ها را نظارت می کند.

 شبکه عالی آموزشی:

ستاد کار آموزشی نمی­کند. ستاد تنها از مباحث، شبکه آموزشی می سازد و داشته ها و اطلاعات را به گردش می­اندازد.

– اطلاع رسانی آموزشی از فضای شهر و امکانات فرهنگی موجود

– گردش تجربیات مجمع ها به مجمع های دیگر

– مشاوره در جهت تشکیلاتی شدن و ارتقای سطح تشکیلات

و …/ پایان

منبع: صاحب نیوز

برچسب‌ها: , , , ,

FacebookTwitterGoogle+TelegramWhatsAppLineYahoo MessengerLinkedInPinterestTumblr

مطالب مرتبط

نظر شما
نام :

ایمیل :

از درج کامنت های توهین آمیز معذوریم
متن کامنت :
 


میدان نیوز
میدان نیوز
حوزه و روحانیت
حوزه و روحانیت
جوان انقلابی
جوان انقلابی
انقلابی شدن
انقلابی شدن
اصفهان شرق
اصفهان شرق
تبلیغات
تبلیغات
گفتمان نیوز
گفتمان نیوز
وعده صادق
وعده صادق