جمعه ۰۸ بهمن ۱۴۰۰
اخبار اصفهان
سرتیتر اخبار
چاپ خبر
۰۸:۳۰ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۹

با نگاه به کتاب سیری در نهج البلاغه؛

تعریف استاد علی اکبر پرورش از «زهد» که مورد توجه شهید مطهری قرار گرفت

شهید مطهری در کتاب سیری در نهج البلاغه ۱۲۳ بار کلمه زهد را استفاده کرده و مفصل مورد توجه او بوده است. اما در صفحه ۲۴۰ از کتاب خود تعریفی از زهد را به نقل از استاد سید علی اکبر پرورش مطرح می کند که بسیار برای او قابل توجه بوده است

به گزارش ندای اصفهان، سیری در نهج‌البلاغه کتابی به قلم شهید مرتضی مطهری (۱۲۹۸–۱۳۵۸ش) است که پیام‌های نهج البلاغه را برای عموم مردم توضیح داده‌است. موضوعات هفتگانه این اثر عبارت است از: «کتابی شگفت»، «الهیات و ماوراء الطبیعه»، «سلوک و عبادت»، «حکومت و عدالت»، «اهل بیت و خلافت»، «موعظه و حکمت»، و «دنیا و دنیاپرستی».

نویسنده مضامین کتاب را ابتدا در سلسله سخنرانی‌های خود در حسینیه ارشاد ارائه کرد، سپس آن را به صورت مجموعه مقالاتی در نشریه درسهایی از مکتب اسلام به چاپ رساند و در سال ۱۳۵۳ش در قالب کتاب منتشر کرد.

طرح نخستین مطهری برای نگارش سیری در نهج‌البلاغه، آنگونه که خود در کتاب نوشته، شامل بیش از چهارده بخش می‌شده‌است که به دلیل مشغله‌های دیگر تنها هفت بخش را به انجام رسانده و طرح اولیه مذکور ناتمام مانده‌است.

مطهری در سال ۱۳۲۰ش به اصفهان سفر کرد و در آنجا با آیت‌الله علی شیرازی اصفهانی از نزدیک آشنا شد و در درس نهج البلاغه او شرکت کرد و سخت تحت‌تأثیر درس مذکور قرار گرفت، به‌طوری که به گفته خودش، احساس کرد که تا آن زمان نهج‌البلاغه را به درستی نمی‌شناخته‌است.

زهد: برداشت کم برای بازدهی زیاد

از جستجوی کلمه «زهد» در کتاب سیری در نهج البلاغه متوجه می شویم که شهید مطهری 123 بار این کلمه را در کتاب استفاده کرده است و مفصل مورد توجه او بوده است. اما در صفحه 240 از کتاب خود تعریفی از زهد را به نقل از استاد سید علی اکبر پرورش مطرح می کند که بسیار برای او دلنشین بوده است.

در ادامه این متن را می خوانیم:

چندی پیش سفری کوتاه به اصفهان اتفاق افتاد، در آن اوقات روزی در محفلی از اهل فضل بحث «زهد» مطرح شد و جوانب مختلف مطلب باتوجه به تعلیمات همه جانبه اسلام مورد توجه واقع شد، همگان می خواستند تعریفی جامع و رسا برای زهد به مفهوم خاص اسلامی پیدا کنند. در آن میان دبیری فاضل [پاورقی: آقای اکبر پرورش] که بعدا معلوم شد دست در کار رساله ای در این موضوع است و یادداشت های خود را در اختیار من گذاشت، تعبیری نغز و رسا کرد، گفت: «زهد اسلامی عبارت است از برداشت کم و بازدهی زیاد».

این تعبیر برای من جالب بود، آن را با تصورات و استنباط قبلی خودم که در طی چند مقاله از این سلسله مقالات شرح دادم منطبق یافتم، فقط با اجازه آن مرد فاضل تصرف مختصری کرده می گویم: «زهد عبارت است از برداشت کم برای بازدهی زیاد»، یعنی رابطه ای میان «کم برداشت کردن» از یک طرف و «زیاد بازدهی دادن» از طرف دیگر موجود است. بازدهی های انسانی انسان و تجلیات شخصیت انسانی انسان چه در قسمت عاطفه و اخلاق، و چه در قسمت تعاون ها و همکاری های اجتماعی، و چه از نظر شرافت و حیثیت انسانی، و چه از نظر عروج و صعود به عالم بالا همه و همه رابطه معکوس دارند با برداشت ها و برخورداری های مادی.

انسان این ویژگی را دارد که برداشت و برخورداری زیاد از ماده و طبیعت و تنعم و اسراف در لذات، او را در آنچه هنر و کمال انسانی نامیده می شود ضعیف تر و زبون تر و بی بارتر و عقیم تر می سازد، و برعکس پرهیز از برداشت و برخورداری البته در حدود معینی گوهر او را صفا و جلا می بخشد، فکر و اراده دو نیروی عالی انسانی را نیرومندتر می کند.

انتهای پیام/

برچسب‌ها: , , , , ,

مطالب مرتبط

  1. ناشناس گفت:

    عالی بود

نظر شما
نام :

ایمیل :

از درج کامنت های توهین آمیز معذوریم
متن کامنت :
 


پایگاه خبری رهیافته
پایگاه خبری رهیافته
اصفهان شرق
اصفهان شرق
تبلیغات در مردمی ترین سایت استان اصفهان؛ 09132706715
تبلیغات در مردمی ترین سایت استان اصفهان؛ 09132706715
به توان تشکیلات! (کتاب تقدیرشده منتقدین) 09132706715
به توان تشکیلات! (کتاب تقدیرشده منتقدین) 09132706715