چهارشنبه ۱۲ آذر ۱۳۹۹
اخبار اصفهان
سرتیتر اخبار
سرویس: اقتصادی
چاپ خبر
۱۲:۳۵ - ۱۳۹۹/۰۷/۳۰

ترجمه دکتر عباس مطهری‌نژاد؛

کتاب «داستان تولد بانک مرکزی مستقل در آمریکا» (شواهد بر علیه فدرال رزرو)

خلق پول نوعی مالیات مخفی یا نوعی تصاحب اموال است. با خلق پول جدید، ارزشِ پولی که در جیب شما و همه‌ی مردم است کم می‌شود و منافع آن در اختیار کسانی قرار می‌گیرد که خلق پول را در اختیار دارند یا پول خلق شده در اختیار آنان قرار می‌گیرد. این کار امری پسندیده نیست فرقی نمی‌کند توسط بانک‌های خصوصی صورت گیرد یا عمومی...

به گزارش ندای اصفهان، کتاب «داستان تولد بانک مرکزی مستقل در آمریکا» (شواهد بر علیه فدرال رزرو) به قلم  موری ان رودبارد (Murray N. Rothbard) و ترجمه دکتر عباس مطهری‌نژاد در سال 1394 به همت مرکز انتشارات دانشگاه یزد منتشر شده است و خواندن آن در وضعیت اقتصادی موجود کشور ما بسیار راهگشا است.

 علاقه مندان می توانند جهت تهیه این کتاب با شماره انتشارات تماس بگیرند: 9- 8211670 – 0351

در ادامه مقدمه مترجم و مقدمه مرحوم دکتر رحیم دلالی عضو هیئت علمی دانشگاه اصفهان را می خوانیم.

همچنین علاقه مندان می توانند کتاب «اسرار بانکداری» (در نقد بانکداری مبتنی بر خلق پول) را از همین مترجم در اینجا بخوانند.

 ***

مقدمه‌ی مترجم

با صلوات بر محمد (ص) و آل محمد (ع) که خزینه‌های علم الهی هستند.

«بانک! و تو چه می‌دانی که بانک چیست؟»[1] این جمله، قسمتی از نامه‌ی معروف سید جمال‌الدین اسدآبادی به میرزای شیرازی است. او با این جملات اهمیت و جایگاه بانک را به این مجتهد جهان تشیع گوشزد نمود. در آن زمان پول به‌صورت اعتباری نبود و نظام بانک‌داری مرکزی نیز وجود نداشت، از این‌رو مسائلی مانند «خلق پول»، «تورم» «بانک‌داری ذخیره‌ی جزئی» و… نیز مطرح نبود. مسائلی که هرکدام به نوبه‌ی خود تأثیرات عمیق و بزرگی بر اقتصاد، زندگی اقتصادی و سایر جنبه‌های زندگی فرد فرد مردم می‌گذارند که در مقایسه با بانک‌داری آن روز اثرات آن بسیار گسترده‌تر است، معلوم نیست اگر امروز «سید جمال‌الدین» زنده بود و از روابط پول و بانک‌داری (که بسیاری از مردم نسبت به آن اطلاع چندانی ندارند) آگاه بود چگونه و با چه جمله‌ای می‌خواست این خطر را فریاد بزند. در هر صورت به‌نظر می‌رسد باز هم باید اهمیت و تأثیرات این موضوع مهم را به جامعه و افراد گوشزد کرد.

نزدیک به سی و پنج سال از پیروزی انقلاب اسلامی ایران می‌گذرد، مدیریت قدرت‌مندانه‌ی جنگ در سخت‌ترین شرایط، غلبه بر انواع مشکلات و توطئه‌ها، هم‌چنین پیشرفت در زمینه‌های مختلف علوم تجربی، از جمله علوم پزشکی، هسته‌ای، هوا فضا و… همگی نشانه‌هایی از موفقیت نظام جمهوری اسلامی است. در زمینه‌ی علوم انسانی نیز اگر در زمینه‌های فلسفی پیشرفت نداشتیم، اصلاً انقلاب به بار نمی‌نشست و حداقل قادر به ادامه نبود. در علوم سیاسی نیز مقابله با انواع سیاست‌بازی‌ها و ایفای نقش در حد جهانی نشانه‌ی از تسلط در این علم دارد. در یک جمع‌بندی می‌توان نتیجه گرفت که کشور ما بعد از انقلاب اسلامی در زمینه‌ی علمی در بسیاری جهات پیشرفت‌های خوبی داشته است، لیکن در زمینه‌ی اقتصادی متأسفانه نشانه‌های پیشرفت کم‌تر دیده می‌شود،

به‌عنوان یک شاخص بسیار مهم، متوسط تورم در طول این سال‌ها بیش از 20 درصد بوده که از نظر نرخ و مدت بسیار غیرمنتظره است. حجم پول در طول این دوره حتی بیش‌تر رشد داشته است. عواقب این تورم پولی؛ افزایش مداوم قیمت‌ها، بی‌ثباتی اقتصادی، کاهش شدید ارزش پول، بیکاری، کم ارزش شدن کار و فعالیت، تغییر الگوی مصرف جامعه، تبعیض درآمدی، از بین رفتن ارزش پس‌انداز، … و در کل بی‌عدالتی اجتماعی  بوده است که دور از شأن و جایگاه نظام جمهوری اسلامی و کشور ماست. به‌عبارت ساده، نظام اقتصادی ما از نظر عمل‌کرد نه علمی بوده است و نه اسلامی. به نظر می‌رسد اگر در این زمینه به‌طور جدی اقدامی صورت نگیرد، سایر دست‌آوردهای مهم نیز کم‌رنگ و بی‌ارزش خواهد شد، چرا که هر پیشرفتی در سایه‌ی عدالت اجتماعی و برابری‌های انسانی ارزشمند است، ضمن این‌که در شرایط عدالت اجتماعی انواع رشد علمی باثبات‌تر و مطمئن‌تر خواهد بود. مشکل بزرگ‌تر این‌که، ضرورت چنین حرکتی نیز برای بسیاری از تصمیم‌گیران احساس نشده است.

در کتب درسی اقتصاد کلان به‌سادگی بیان می‌شود که «بانک‌های خصوصی، پول خلق می‌کنند» و حتی در بعضی از نوشته‌ها «خلق پول» را یکی از وظایف آن‌ها برمی‌شمارند. اما به‌راستی «خلق پول» یعنی چه؟ چگونه صورت می‌گیرد؟ و چه تأثیراتی بر اقتصاد می‌گذارد؟

چرا برای پول از اصطلاح «خلق پول» نه «تولید پول» استفاده می‌شود؟ فرق «خلق» با تولید این است که برای تولید به ماده‌ی اولیه، زمان، فضایی برای کار و نیروی کار نیاز داریم در حالی‌که برای «خلقِ» چیزی، به هیچ چیز نیازی نیست. برای تولید یک کالا مثلاً یک اتومبیل به ماده‌ی اولیه، نیروی کار، زمان و محلی به عنوان کارخانه احتیاج داریم؛ برای تولید میوه نیز علاوه بر نیاز به زمین، آب، و نیروی کار، باید درختی کاشته شود، به باردهی برسد و آن‌گاه تنها سالی یک بار محصول می‌دهد، یک خانه نیز به زمین، مصالح، نیروی کار و مدتی زمان احتیاج دارد تا ساخته و تکمیل شود، اما پول به‌راحتی با یک دستگاه چاپ، با یک حرکت قلم و امروزه با چند کلیکِ رایانه، در مقابل حساب یک فرد یا یک مؤسسه، خلق، به‌معنای واقعی کلمه «خلق»، می‌شود و کسی که قدرت خلق پول داشته باشد به‌راحتی می‌تواند بدون ماده‌ی اولیه، زمان و کار، آن باغ، ماشین، خانه یا هرچیز دیگری را تصاحب کند. عده‌ای با کار و فعالیت، تولید می‌کنند و گروهی که خلق پول را در اختیار دارند با خلقِ پول، اموال را از دست تولیدکنندگان بیرون می‌کشند.

در سال‌های اخیر رشد بی‌رویه‌ی بانک‌های خصوص را در جایجای شهر دیده‌ایم آیا این رویش قارچ مانند نیز به‌موضوع خلق پول مرتبط می‌شود؟ البته بیان این مطلب به این معنی نیست که خلق پول توسط بانک‌های دولتی صورت نمی‌گیرد یا آن‌ها مجاز به چنین کاری هستند. خلق پول نوعی مالیات مخفی یا نوعی تصاحب اموال است. با خلق پول جدید، ارزشِ پولی که در جیب شما و همه‌ی مردم است کم می‌شود و منافع آن در اختیار کسانی قرار می‌گیرد که خلق پول را در اختیار دارند یا پول خلق شده در اختیار آنان قرار می‌گیرد. این کار امری پسندیده نیست فرقی نمی‌کند توسط بانک‌های خصوصی صورت گیرد یا عمومی، اما در بانک‌های خصوصی این عمل شدیدتر و افسارگسیخته‌تر خواهد بود.

به‌نظر می‌رسد علت اصلی مشکلات اقتصادی، استفاده‌ی نادرست از مدل‌ها و الگوهای نادرست غربی است. با این حال بسیاری معتقدند برای اصلاح، باید باز هم به سراغ الگوهای غربی برویم. تورم 5 درصد مطمئناً از تورم 30 درصد بهتر است، اما باز هم اثرات خود را دارد. رفتن به سوی مدل‌های غربی یا استفاده‌ی درست از آن‌ها ممکن است قسمتی از مشکلات ما را حل کند (اگرچه تضمنی هم نیست)، اما راهِ حلِ نهاییِ نیست. بعضی از دوستان آن‌چنان به این الگوها ایمان دارند که خود غربی‌ها به آن اندازه الگوهایشان را محترم نمی‌شمارند. کتاب حاضر نشان می‌دهد که نظام بانک‌داری موجود، از دید یک اقتصاددان غربی تا چه اندازه محل اشکال می‌باشد. این کتاب یکی از کتاب‌هایی است که اشکالات نظام پولی غرب را به‌تصویر کشیده است. کتاب‌های از این قبیل به علت قدرت تبلیغاتی نظام سرمایه‌داری به حاشیه رانده شده و مورد بی‌مهری قرار می‌گیرند.

بحث در استقلال بانک مرکزی

سال‌هاست در کشور ما بحث در مورد استقلال بانک مرکزی شروع شده است. مطمئناً تسلط بی‌اندازه‌ی دولت و هم‌چنین تسلط بانک‌های مختلف بر دستگاه خلق پول و بر این منبع غیرمعمول ثروت پسندیده نیست. اما آیا استقلال بانک مرکزی راهِ حل است؟ آیا کشورهایی که بانک مرکزی مستقل داشته‌اند چنین مشکلاتی نداشته‌اند؟ اصلاً استقلال بانک مرکزی به چه معناست؟ چگونه ممکن است نهادی دولتی از دولت مستقل باشد؟ اگر خلق پول از اهداف سیاسی مستقل شود آیا انگیزه‌های سودآور اقتصادی نیز از بین خواهد رفت؟ آیا گروه‌هایِ دیگری نیستند که بخواهند زیرکانه خلق پول (این منبع عظیم و بی‌پایان ثروت بادآورده) را در اختیار بگیرند و از منافع آن استفاده کنند؟

در غرب به‌طور کلی و در آمریکا به‌طور خاص، بانک مرکزی از دست دولت خارج شد اما در دستان ناپاک بانک‌داران خصوصی قرار گرفت که امروزه حتی بر مقامات سیاسی نیز تسلط دارند. کتاب حاضر شرح بسیار زیبایی از چگونگی این فرآیند (تسلط بانک‌داران خصوصی) بر بانک مرکزی آمریکا بوده و اهداف نهان و پیدای آنان را به تصویر می‌کشد، از افراد نام می‌برد، انگیزه‌های اقتصادی آن‌ها را بیان می‌کند و در نهایت راه حل خود که بازگشت به استاندارد طلا و بازار آزاد است را بیان می‌کند. قضاوت بیش‌تر در مورد کتاب را به خوانندگان عزیز و علاقه‌مند واگذار می‌کنم.

عنوان اصلی کتاب، «The Case Against the Fed» می‌باشد که به فارسی «شواهد بر علیه‌ی فدرال رزرو» ترجمه می‌شود، این عنوان تا حدی ثقیل به نظر می‌رسید از این‌رو با توجه به متن کتاب، عبارت «داستان تولد بانک مرکزی مستقل در آمریکا» برای عنوان کتاب انتخاب گردید. نویسنده در اوایل کتاب در مورد پول، بانک‌داری و بانک‌داری ذخیره‌ی جزئی صحبت می‌کند، به زیبایی، پول، خلق پول، بانک‌داری، علل تورم و اثرات آن‌را بیان ‌کرده و در ادامه، علت به‌وجود آمدن بانک مرکزی و انگیزه‌های مربوط به آن‌را بیان می‌کند و سپس به سیر پیدایش بانک مرکزی آمریکا، افراد و گروه‌های ذینفع آن می‌پردازد و ارتباط‌های خانوادگی و انگیزه‌های مالی افرادِ پشت پرده آن‌را با جسارت نام می‌برد. نویسنده‌ی فقید کتاب، «موری روبارد» از بزرگان مکتب اتریشی و از اقتصاددانان پرکار آن است و مثل سایر اقتصادانان مکتب اتریشی به ساز و کار بازار و مکانیسم قیمت‌ها اعتقاد داشته و نسبت به عمل‌کرد دولت در اقتصاد بسیار بدبین است.

سعی زیادی صورت گرفت تا ترجمه‌ی حاضر برای خوانندگان روان و ساده باشد در عین‌حال قسمت‌های آخر کتاب آن‌طور که مورد نظر مترجم بود روان و ساده نشد. در این قسمت، مطالب سیاسی، اقتصادی و تاریخیِ زیادی درهم آمیخته شده است. بحث و جدل‌های مختلف بین احزاب سیاسی و گروه‌های مالی، اسامی احزاب، شرکت‌ها، گروه‌ها و اشخاص گوناگونِ بسیاری در کنار هم قرا گرفته که کار ترجمه و به‌خصوص روان‌سازی آن‌را دشوار می‌کند و می‌تواند باعث خستگی و کسالت خواننده شود. مترجم بارها این متون را بازخوانی و مقابله نمود و در حد وسع خود کوشید تا ضمن حفظ اصالتِ متنِ اصلی، آن‌را ساده‌تر کند. پیشاپیش از خوانندگان عزیز از این بابت عذرخواهی می‌کنم. تصور می‌شود روان نبودن این قسمت از کتاب، به‌خاطر کثرت اسامیِ نامأنوس و سنگینی متن است. از این‌رو پیشنهاد می‌گرد قسمت‌های آخر کتاب با حوصله‌ی بیش‌تر و احتمالاً چند بار مطالعه گردد.

در ترجمه‌ی حاضر اصطلاحات انگلیسی در پاورقی آورده شده و علاوه بر این، دو نوع پاورقی دیگر نیز وجود دارد که اول، توضیحات نویسنده و دیگری توضیحاتی است که مترجم اضافه کرده است، برای مشخص شدن این دو پاورقی، در انتهای توضیحاتِ مترجم، کلمه «مترجم» آورده شده تا مشخص شود این توضیحات جزئی از متن اصلی کتاب نبوده است. هدف مترجم این بوده است که اطلاعات کافی درخصوص بعضی واژه‌ها به خواننده داده شود و او را از مراجعه به فرهنگ‌های مختلف بی‌نیاز کند.

بر خود لازم می‌دانم از زحمات دوست عزیزم، سعید جهان‌بین که مرا در ترجمه بسیاری از جملات سخت یاری دادند صمیمانه تشکر کنم. از مادر، همسر و فرزندانم که پشتیبان من در این کار بوده‌اند نیز سپاس‌گزارم. اعتراف دارم بضاعت این‌جانب برای ترجمه بسیار اندک بوده و اگر یاری این عزیزان نبود این محصول به بار نمی‌نشست. با این بضاعتِ اندک در ترجمه، مطمئناً این کار بدون عیب و نقص نخواهد بود، تمام این ضعف‌ها کاملاً به‌عهده این‌جانب خواهد بود و دوستانی که اشکالات احتمالی کتاب را گوشزد نمایند مرا وام‌دار خود نموده‌اند. هم‌چنین از سرکار خانم آقابیکی کارشناس انتشارات دانشگاه یزد به‌خاطر ویرایش ادبی و پیگری مراحل اداری و از مؤسسه‌ی مایزز نیز به‌علت اعطای مجوز ترجمه و چاپ کتاب تشکر و قدردانی می‌کنم. از آقای دکتر دلالی به‌خاطر مطالعه‌ی دقیق و نوشتن مقدمه‌ای بر این کار  و از آقای دکتر رسول بخشی به خاطر راهنمایی‌هایشان تشکر می‌شود.

هدف از ترجمه‌ی کتاب گامی در جهت اصلاح نظام پولی و بانک‌داری کشور بوده است که امیدوارم مورد قبول خداوند در درجه اول و دانش‌پژوهان عزیز در درجه دوم قرار گیرد، همان‌هایی که با علم و آگاهی برای رسیدن به یک نظام عادلانه و سالمِ پولی فعالیت می‌کنند.

در آغازِ ترجمه مایل بودم این کتاب را به دخترانم «ریحانه» و «فرزانه» تقدیم کنم چون همان‌طور که همسرم نیز موافق بود آن‌ها مایه‌ی آرامش و امید زندگی‌مان هستند، اما شایسته‌تر دیدم که این‌کار را به کسانی تقدیم کنم که آرامش آن‌ها فدای آرامش جامعه شد. فرزندان و خانواده‌های شهدا، فرزندانی که چشمانشان به درِ منزل ماند تا پدرانشان را ببینند اما هیچ‌گاه این آرزو برآورده نشد چراکه پدرنشان در راه آرمانی به مراتب عظیم‌تر، که آرامش امروز ما تنها یکی از ثمرات آن است، رهسپار شده بودند. از این‌رو با افتخار، این کارِ انداک را به تمامی فرزندان شهدا به‌طور خاص و خانواده‌های شهدا به‌طور عام تقدیم می‌کنم.

عباس مطهری‌نژاد

31/3/94

 

مقدمه‌ی دکتر رحیم دلالی اصفهانی

اگر تمامی انسان‌ها به الله متعهد شده‌اند که مسیر الهی را بپیمایند و از تبعیت خطوات شیطان برحذر باشند، پس بر همه لازم و واجب است تا شناختی از خطوات شیطان داشته باشند.

یکی از مسلم‌ترین و مرموزترین خطوات شیطان که موجبات ابتذال بشریت و امکانات عظیم ناشی از آن را در ابعاد انسانی، اقتصادی، اجتماعی و… فراهم کرده است، حاکمیت پول و قوانین و نهادهای جعل شده بر روی آن است. موضوعی که به‌نظر می‌رسد بسیار زیرکانه و پیچیده طراحی شده تا منافع عظیم و بلندمدت دست‌اندرکاران آن‌را تأمین کند و در عین‌حال کم‌تر کسی از تأثیرات آن آگاه شود. این جریان علاوه بر پیچیدگی، با رنگ و لعاب علمی نیز پوشش داده شده و به‌صورتِ امری بدیهی و حتی لازم و ضروری برای اقتصاد و رشد و ترقی جامعه مطرح و کتاب‌های زیادی در این خصوص نوشته و متاسفانه ناآگاهی عمومی باعث پیروی و گسترش آن شده و می‌شود. موضوعی که با برررسی دقیق آن می‌توان بسیاری از مسائل مهم تاریخ معاصر جهان، از جمله هر دو جنگ جهانی و بسیاری از درگیری‌های امروز جهان را ریشه‌یابی کرد. (همان‌طور که در قسمتی از این کتاب هم اشاره‌ای به دخالت فدرال رزرو برای ورود آمریکا به جنگ جهانی می‌کند.)

کتاب‌های بسیاری در این رابطه نوشته شده است که تقریبا همگی ریشه در تثبیت این تفکرات دارند با این تفاوت که به درجات مختلف اسراری از آن‌چه تسلط پول و رباخوران است را بیان می‌کنند. در این رابطه کتاب حاضر در رابطه با اسرار بانک‌داری نکات ذی‌قیمتی را مطرح می‌سازد و ضمن بیان تاریخچه‌ای از پول و بانک‌داری، با دیدی انتقادی و موشکافانه جریانات مختلف، افراد دست‌اندار و برنامه‌های آنان را برای تسلط بر ساختار پولی و اقتصادی جهان به‌خوبی بیان می‌کند؛ از این‌رو این کتاب در شناخت تاریخِ پول و افکار مرموز و پشت پرده‌ی دست‌اندرکاران آن می‌تواند بسیار مساعدت نماید. موضوعی که در جامعه‌ی امروز ما لازم و ضروری به نظر می‌رسد و جای خالی آن بسیار احساس می‌شود.

همان طور که بیان شد موضوع حاکمیت پول بر ساختار اقتصادی جهان تحمیل شده و به‌صورت امری گریزناپذیر در همه‌ی اقتصادها خود را نشان داده است. فی‌المثل در جامعه اسلامی ما نیز خلق پول تئوریزه شده، تدوین یافته و به زیور لباس اسلامی و علمی، مجعول و رایج گردیده است. موضوع خلق پول از هیچ، توسط بانک‌ها، که اساساً شیادی بوده و ظلمی آشکار برای مردم و جامعه است، با وام‌دهی و وام‌گیریِ همراه با زیادت عجین و تلفیق گردیده و موجبات توسعه و گسترش هرچه بیش‌تر بدهی جامعه را فراهم ساخته است. این موضوع علی‌رغم اهمیت آن هنوز موشکافی نشده و آحاد مردم اطلاع کافی و وافی از آن ندارند.

امروزه یکی از وظایف مهم اهل قلم، اندیشمندان و حتی هنرمندان، تشریح و توضیح این موضوع برای عموم مردم است. کتاب حاضر به صورت‌های مختلف در این مورد اشاراتی به این موضوع دارد لذا این کتاب را به جامعه‌ی علمی کشور (البته همراه با آگاهی و پایش سایر مطالب) توصیه می‌نمایم. مضافاً اضافه می‌نماید که این کتاب بسیار روشن، سلیس و شیوا توسط مترجم محترم به فارسی برگردانده شده است.

رحیم دلالی اصفهانی

15/2/94

 

[1] اصل نامه‌ی سید جمال‌الدین به عربی است و جمله‌ی فوق به‌صورت «البانک و ماادریک البانک …» بوده است.

انتهای پیام/

برچسب‌ها: , , , , ,

مطالب مرتبط

نظر شما
نام :

ایمیل :

از درج کامنت های توهین آمیز معذوریم
متن کامنت :
 


شفاف (شبکه فعالان انقلابی فضای مجازی)
شفاف (شبکه فعالان انقلابی فضای مجازی)
پایگاه خبری رهیافته
پایگاه خبری رهیافته
به توان تشکیلات! (کتاب تقدیرشده منتقدین) 09132706715
به توان تشکیلات! (کتاب تقدیرشده منتقدین) 09132706715
اصفهان شرق
اصفهان شرق
تبلیغات در مردمی ترین سایت استان اصفهان؛ 09132706715
تبلیغات در مردمی ترین سایت استان اصفهان؛ 09132706715