یکشنبه ۱۰ فروردین ۱۳۹۹
اخبار اصفهان
سرتیتر اخبار
چاپ خبر
10:07 - 2020/03/02

نقش حوزه های علمیه در ترویج قرآن

منظومه فکری قرآن خود درس بزرگی است. گاهی یک مبلغ صرفا با شیوه استناد به آیات جامعه را هدایت می کند، گاهی منظومه هدایتگری قرآن مورد توجه قرار میگیرد. اینجاست که می تواند نقش ساختار حوزه و مدیریت آن بر نهادهای اجتماعی تاثیر شگرفی بگذارد

ندای اصفهان- مصطفی رفیعی

جمهوری اسلامی ایران بر پایه اصولی برپا شده است که قرآن رکن رکین آن است. اصل دوم و چهارم قانون اساسی دایره اسلامی بودن نظام را کاملا واضح بیان کردند و مشخص نمودند روح حاکم بر کشور و قوانین «قرآن» است. با این حال ۴ دهه از انقلاب گذشته و به تعبیر رهبری معظم انقلاب وارد گام دوم انقلاب اسلامی شده ایم. ایشان در گام دوم با اشاره به سرفصل های آینده ی نظام اسلامی را به موضوعاتی چون «علم و پژوهش، معنویّت و اخلاق، اقتصاد، عدالت و مبارزه با فساد، استقلال و آزادی، عزّت ملّی و روابط خارجی و مرزبندی با دشمن، سبک زندگی» اشاره دارند. معظم له سرفصل هایی را ترسیم می کند که هر یک وظیفه ساختن یک نظام بر پایه اندیشه های اسلامی را در بر دارد.

اما سوال اینجاست، چه کسی وظیفه ترسیم این سرفصل ها و پیاده سازی آن را دارد؟ هرچند خطاب این نامه به آحاد ملت ایران است اما پیاده سازی گام دوم نیازمند مکانیسم مشخصی است که بدون توجه به آن می توان گفت هدف بیانیه و از همه مهمتر روح قانون اساسی در کشورمان دچار خدشه خواهد شد. پاسخ به این سوال یک چیز است، «مغز افزار نظام»، این ساختار فکری و منسجم وظیفه پیاده کردن، هدایت و همراهی آحاد جامعه را به قله ای دارد که جمهوری اسلامی ایران وعده اش را داده است. اما مغز افزار نظام یا دستگاه محاسباتی کشور کجاست؟ دستگاهی که می بایست سبک زندگی و خواست اجتماعی را بر پایه اهداف دینی تطبیق دهد و در مقام یک مرشد عامل، جامعه را به سمت هدف مشخص شده هدایت کند؟

پاسخ آشکار است، «حوزه های علمیه» و دانش آموختگان حوزه در چنین جایگاهی قرار دارند و آنان هستند که به تعبیر قرآن کریم  «وَمَا کَانَ الْمُؤْمِنُونَ لِیَنْفِرُوا کَافَّهً ۚ فَلَوْلَا نَفَرَ مِنْ کُلِّ فِرْقَهٍ مِنْهُمْ طَائِفَهٌ لِیَتَفَقَّهُوا فِی الدِّینِ وَلِیُنْذِرُوا قَوْمَهُمْ إِذَا رَجَعُوا إِلَیْهِمْ لَعَلَّهُمْ یَحْذَرُونَ» گروهی که وظیفه حفاظت از دین را برعهده دارند و انذار دهنده قوم خویش هستند. با این حال سوال مهمی پیش می اید، حوزه برای دست یابی به چنین جایگاهی قرار است چه کند و با چه اندیشه ای به سراغ پیاده سازی دین و تطبیق جامعه با دین خواهد رفت؟ سوالی که باید اینطور پاسخ داد، ابزار دین برای هدایت اجتماعی چیست؟ در پاسخ به سوال باید اذعان کرد مهمترین رکن ترویج دین، رجوع به قرآن و صیانت از هدفی است که قرآن برعهده دارد. اما حوزه چگونه میتواند جامعه را به سوی قرآن هدایت کند و کتاب خدا را محجور بودن خارج سازد. سوالی که پاسخش شناخت وظیفه حوزه در ترویج قرآن است؟

الف) حوزه و استناد سازی از قرآن: قرآن کلام خداست. در میان امت اسلامی هیچ اختلافی بر الهی بودن و مستند بودن قرآن نیست. به تعبیر دیگر قرآن «قطعی الصدور» است و نمی توان گفت در ضبط و شیوه انتشار قرآن در میان امت اسلامی اختلافی است. در حقیقت قرآن مورد اهتمام و پذیرش همه مسلمانان از هر گروه و نگرش فکری است. بر این اساس حوزه می تواند به استناد «وحدت آورترین» عنصر دینی تاکید ویژه ای کند.

استنادسازی از قرآن و پیوند بیان تبلیغی حوزه با قرآن درس بزرگی است که می تواند به ترویج قرآن کمک کند. اگر جامعه بداند که استنادات سبک زندگی و طراحی اجتماعی دین مستند به قرآن است صریحتر و بهتر با گزاره های دینی برخورد می کند و پذیرش آن سهل تر می شود. در حقیقت مستند کردن سیره تبلیغی  به قرآن می تواند محبوبیت گزاره های دینی را بالا برد و فهم اجتماعی را از کتاب الهی قرآن بیشتر سازد. در واقع حوزه در گام اول وظیفه عبارت خوانی و مستند سازی بیشتری نسبت به قرآن در کلام تبلیغی خود دارد. اینجاست که می توان دید یک شخص منبری یا یک سخنران چگونه میتواند صاحب نفوذ گردد و جامعه را با خود همراه سازد.

ب) حوزه و سبک قرآنی هدایت: سبک قرآنی هدایت خود یک درس بزرگ است. سبکی که به اندیشه و تفکر الهی باز می گردد و در حقیقت فرآیند فطری رجوع انسان به خود است. به تعبیر دقیق تر مصداق کامل «من عرف نفسه فقد عرف ربه» است. خداوند در قرآن با شیوه های گوناگون انسان را به حقیقت خویش و چرایی آفرینشش دعوت می کند. به انسان می آموزد برای چه زندگی کند و برای چه قرار است برانگیخته شود. در کجا انسان با انذار همراه شود و در کدامین شرایط انسان نیاز به بشارت و وعده دارد. پیاده سازی سبک ارتباطی قرآنی با جامعه عنصر مهم دیگری است که می توان حوزه علمیه را برای پیاده سازی اهداف انقلاب یعنی «سعادت بشر و زمینه سازی ظهور منجی» آماده کند.

به قرآن نگاهی دوباره باید کرد. منظومه فکری قرآن خود درس بزرگی است. گاهی یک مبلغ صرفا با شیوه استناد به آیات جامعه را هدایت می کند، گاهی منظومه هدایتگری قرآن مورد توجه قرار میگیرد. اینجاست که می تواند نقش ساختار حوزه و مدیریت آن بر نهادهای اجتماعی تاثیر شگرفی بگذارد.

در چنین شرایطی می توان امید داشت که حوزه با توسل و تمسک به قرآن جامعه را به اهدافی که مردم به آن رای دادند و برایش ایستادگی کردند هدایت کند.

مصطفی رفیعی- طلبه حوزه علمیه و مدیر مدیر مؤسسه راه فردای روشن

انتهای پیام/

برچسب‌ها: , ,

مطالب مرتبط

نظر شما
نام :

ایمیل :

از درج کامنت های توهین آمیز معذوریم
متن کامنت :
 


شرکت قارچ یکتای سپاهان بزرگترین تولید کننده در صنعت قارچ ایران
شرکت قارچ یکتای سپاهان بزرگترین تولید کننده در صنعت قارچ ایران
موسسه انشا؛ مشاوره خانواده، مشاوره تحصیلی، طب اسلامی، تربیت فرزند 34468558
موسسه انشا؛ مشاوره خانواده، مشاوره تحصیلی، طب اسلامی، تربیت فرزند 34468558
شفاف (شبکه فعالان انقلابی فضای مجازی)
شفاف (شبکه فعالان انقلابی فضای مجازی)
به توان تشکیلات! (کتاب تقدیرشده منتقدین) 09132706715
به توان تشکیلات! (کتاب تقدیرشده منتقدین) 09132706715
پایگاه خبری رهیافته
پایگاه خبری رهیافته
اصفهان شرق
اصفهان شرق
تبلیغات در مردمی ترین سایت استان اصفهان؛ 09132706715
تبلیغات در مردمی ترین سایت استان اصفهان؛ 09132706715